Eerste 'warme' lentedag

Dit weekend de tomaten en de pompoenen verspeend; met de pepers en paprika's wacht ik nog even totdat deze wat groter zijn. Nu ook palmkool, twee soorten komkommers en zoethout gezaaid. Met het zaaien van courgettes, citrusafrikaantjes en bladkool wacht ik nog een of twee weken. De tuinbonen beginnen gelukkig toch wat groter te worden en met een beetje geluk kunnen ze volgende week uitgeplant worden. Zaterdag was het hier nog erg koud en van zaterdag op zondag heeft het zelfs tot bijna -8 graden gevroren. Zondag was het eindelijk eens windstil en scheen de zon, waardoor het lekker weer was om in de tuin te werken met een temperatuur van zo'n 8 graden.



Aardappelbed

Omdat ik eerst de grond met de spitvork wilde losmaken om de aardappels en de uien te poten, kon al snel de jas en daarna ook het fleecevest uit. De aardappels zitten nu in een bed van zo'n 4 meter lang op de plaats waar vorig jaar bonen hebben gestaan en de uien (rode, witte en 2 soorten sjalotten) zitten eveneens in een bed van zo'n 4 meter lang waar vorig jaar de aardappels in de grond hebben gezeten. Omdat de grond nog koud is heb ik de aardappels alleen met behulp van een bollenpoter in de grond gedaan en houd ik de grond nog even vlak; pas als de aardappels opkomen zal ik de grond rondom de planten gaan ophogen.



Overzicht, met in het midden de uien; op de achtergrond 2 appelbomen, bessen- en rozenstruiken

In de rode aalbessenstruiken Jonkheer van Tets zie ik vanuit de grond allemaal nieuwe scheuten opkomen; hopelijk gaan de struiken zich nu eindelijk settelen (na het verplanten van een paar jaar terug) en wordt de bessenoogst weer zoals die hoort te zijn. De asperges laten zich nu nog niet zien, en ook de appels en de pruimen staan nog stil, maar de peren beginnen al wel uit te lopen en de rabarber komt al aardig op. Met een beetje geluk kan ik volgende week al enkele stengels van de vroege soort Timperly Early oogsten. Ook van de vorig jaar nieuw geplante soorten zie ik bij drie planten kleine groeipunten boven de grond komen. Die zijn dus toch aangeslagen. Bij één plant zie (en voel) ik nog niets: daar nog even afwachten dus.

Gieser Wildeman peer



'latere'
 naamloze rabarber

vroege rabarber Timperly Early


















De vorig jaar geplante kievitsbloem heeft het op zijn plek blijkbaar naar zijn zin gehad, want ik zie dat deze ook ineens boven de grond is verschenen en al bloemknoppen heeft aangemaakt. Leuk dat dit plantje het toch blijkt te doen in mijn droge zandgrond. Misschien omdat ze naast de compostbak staat en daardoor wat meer vocht en voeding krijgt.
Volgende week wordt het naar verwachting nog mooier weer en met een beetje geluk kan ik dan ter plaatse de bietjes, snijbiet, koolrabi, sla en pastinaken gaan zaaien.

Kievitsbloem en paarse dovenetel

Waar blijft de lente?

Nadat het vorige week er even op leek dat de lente in aantocht was, is de winter weer volop terug met strenge vorst en fikse sneeuwbuien! Ben wel blij dat ik in ieder geval nog één dag van het mooie weer heb kunnen meepikken. Vrijdag een hele dag in de tuin kunnen werken en bergen onkruid getrokken. Was die avond wel gebroken en had daarna nog twee dagen flinke spierpijn. In ieder geval is het grootste deel van de tuin even onkruidvrij en zodra het weer het toelaat kan ik beginnen met het poten van de sjalotten en misschien ook al de plantuien.



zo zag ongeveer 200 m2 tuin er uit!

Deze week is het laatste deel van mijn bestelling bij Vreeken's zaden gekomen; jammer genoeg zijn de door mij bestelde grijze sjalotten (die ik dit jaar wilde uitproberen) vervangen door Jersey sjalotten. Geen idee waarom de grijze nu niet leverbaar zijn; uitverkocht lijkt me sterk als ik ze al in september heb besteld.

al iets meer grond en minder onkruid zichtbaar

De sneeuwklokjes stonden vorige week eindelijk in bloei en ook het Maarts viooltje doet haar naam eer aan en heeft nu zee van kleine geurende paarse bloemetjes'; ook het longkruid komt al bijna in bloei en de daslook steekt alweer een stukje boven de grond. De vorig jaar nieuw geplante kweepeer ziet er uit dat hij misschien toch iets gaat doen; ik hoop het maar, want vorig jaar heeft hij na het aanplanten niets gedaan en is het hele jaar zonder blad gebleven.

Ik ben nog nooit zo laat geweest met het zaaien (ook door het slechte weer denk ik), maar hoop dat ik dit weekend toch eindelijk kan beginnen met het zaaien van tomaten, pepers, paprika's en courgettes. Met de komkommers, pompoenen en courgettes kan ik nog wel even wachten. De tuinbonen begonnen vorige week te ontkiemen, maar zullen wel weer tot stilstand zijn gekomen door de vorst. Ik zag dat ik vorig jaar rond deze tijd de plantjes al in de grond kon zetten en nu zijn het nog maar nog ontkiemde bonen! Als het straks eindelijk echt voorjaar wordt zal het wel ineens een explosie van groen worden in de tuin.

over een paar maanden is dit een zee van bloeiende rozen!

Relaxte tijd in de moestuin

Dit is eigenlijk de mooiste tijd van het jaar voor een moestuin; er hoeft even niet veel gewerkt te worden, maar er kan des te meer geoogst worden. De mooie nazomer maakt het nu dubbel zo lekker in de tuin: gisteren een paar uur relaxed bezig geweest om op mijn knieën wat onkruid weg te halen, rond te lopen, te kijken en foto's te maken. De tuin staat er al met al nog goed bij en er hoeft eigenlijk niet veel aan te gebeuren. Omdat de vaste planten zich enorm uitzaaien, wel een rondje met de schoffel gedaan over het (nu nog) brede toegangspad van mijn tuin naar de kas. Afgelopen maandag na het werk nog een flinke hoeveelheid groente uit mijn tuin gehaald, waaronder ruim 2 kilo vlierbessen en daarvan heb ik deze week heerlijke siroop gemaakt.

overzicht, met links asperges, stokbonen, venkel, kolen, bloemen/rozendeel en  rechts vooraan jonge rabarberplanten

Mijn 'buit' afgelopen maandag en vandaag: vlierbessen, kwetsen, paprika's, courgettes, paarse snijbonen, Grote Spaanse witte bonen, herfstframbozen, kilo's tomaten, palmkool, snijbiet, koolrabi en bietjes! En er is voorlopig nog genoeg om de komende weken opnieuw te oogsten; daarnaast ligt in mijn schuur nog een voorraad Ratte d'Ardeche aardappels, sjalotten, rode en gele uien en knoflook. De pas uitgeplante andijvie, venkel, sla en radicchio groeien ook goed, evenals de Red kuri pompoentjes. Ook de aardperen Fleuron d'Anjou zijn enorm geworden: het is echt verbazingwekkend hoe deze kleine smakelijke knolletjes in korte tijd zulke enorme planten worden. Door de wind van de afgelopen dagen zijn er een paar planten omgeknakt, maar zolang ze nog enigszins aan de plant zelf vast zitten groeien ze gewoon weer verder!

jonge rozenstruiken en rechts de aardperen

De halfstam appelboom heeft nu wel erg veel takken gekregen en daarom heb er ik vandaag een aantal flinke takken uitgehaald; als ik wacht tot de winter ben ik bang dat hij een nog grotere groeispurt krijgt, vandaar dus toch maar een late zomersnoei. Op goed geluk een aantal recht omhoog groeiende takken weggehaald zodat de boom weer een wat opener structuur krijgt. Monty Don schreef geloof ik ergens dat je door een goed gesnoeide appelboom met gemak een hoed moest kunnen gooien. Mijn Panama hoed ligt thuis dus ik heb het nog niet kunnen uitproberen!

appelboom vóór de snoei

Verder is de enige fruitboom waar dit jaar dan nog vruchten aan komen, naast de Betuwse kwets, de Gieser Wildeman leipeer; de paar peren zijn dit jaar wel erg groot geworden, maar zijn nog net niet rijp genoeg om al te plukken; nog een weekje wachten denk ik.



Gieser Wildeman peren

 

Einde vakantietijd

Mijn vakantie zit er al weer bijna op en eigenlijk ook zo'n beetje het moestuinseizoen; beide zijn voorbij gevlogen. Van zaaien en uitplanten naar oogsten en weer afbouwen en plannen maken voor een nieuw seizoen komend jaar. De tuin zelf begint nu weer wat vorm te krijgen nu ik een groot aantal van de vaste planten er eindelijk uit heb gekregen; de rozen en de fruitbomen zijn na een paar jaar al wat groter geworden en maken dat de tuin wat meer body heeft. Ook weet ik nu na een paar jaar tuinieren wat wel en wat helaas wat minder goed gaat, los van het feit dat moeder natuur ook nog een grote vinger in de pap heeft en er voor zorgt dat zelfs de beste plannen verkeerd kunnen uitpakken. Dit jaar is een vreemd jaar geweest: een te koud en te nat voorjaar en een zomer die pas de laatste weken echt even haar gezicht heeft laten zien.

afrikaantjes rondom de palmkool en rozenstruiken op de achtergrond

Door de late strenge vorst en het rare weer heb ik dit jaar helaas geen appels, geen bramen, weinig aardbeien, maar weer wel heel veel kruisbessen, witte aalbessen en dit jaar een eerste oogst van blauwe bosbessen gehad. De bonen zijn pas laat op gang gekomen, wat dan weer een voordeel is, want terwijl mijn buren al vroeg van hun bonen genoten, ben ik nu in ons complex de enige die nog wekelijks bonen kan plukken. De combinatie citrusafrikaantjes met palmkool blijkt ook een goede keuze te zijn geweest, want er is nog geen rups te zien op mijn koolplanten en de planten zelf groeien als 'kool'; ook de courgettes, snijbiet en bietjes doen het dit jaar weer prachtig en ik had een geweldig goede oogst van aardappels, uien en knoflook, waarmee ik de winter voorlopig wel doorkom.

courgettes

Ook de rozen in mijn tuin staan er prachtig bij en het ziet er naar uit dat mijn allergrootste wens om naast een moestuin ook een 'rosarium' te hebben een beetje gaat uitkomen. Er staan nu zo'n 30 verschillende rozen in mijn tuin en met een beetje geluk worden er dat aan het eind van het jaar 40 soorten. Toegegeven een rosarium hoort waarschijnlijk veel meer rozen te herbergen, maar voor mij is het elke keer weer een genoegen om naar mijn rozen te gaan en te kijken hoe ze er bij staan.

Cardinal de Richelieu in juni



Hard werken in de moestuin

Een van de redenen om een paar jaar geleden met een volkstuin te beginnen was om uit te proberen hoe een grote tuin met het daarbij behorende werk mij zou bevallen, voor het geval ik ooit de gelukkige eigenaar van een boerderijtje met moestuin zou worden. Dat boerderijtje is voorlopig nog niet in zicht, maar ik weet inmiddels wel dat zichzelf uitzaaiende vaste planten in een moestuin niet erg handig zijn. Ik ben meer tijd kwijt met het onder controle houden van het bloemendeel dan met de moestuin zelf. Na het oneindige werk gisteren van terugknippen van de tientallen enorm groot geworden Salvia Nemerosa's heb ik mij vandaag voorgenomen dat de meeste van deze planten en de velden van kattekruid (Nepeta faassinni) er uit gaan en vandaag heb ik daar een begin mee gemaakt.
Een aantal van mijn rozen en andere planten is nu inmiddels bevrijd, maar ik vrees dat er nog heel wat dagen en uren in gaan zitten voordat het er weer uitziet zoals het er naar mijn idee uit hoort te zien.

Een volgend probleem is natuurlijk waar ik al die bergen uitgestoken planten laat; zo te zien gaat het nu al om meer dan één grote aanhangwagen vol (die ik helaas niet heb!). Zodra die planten er uit zijn, kan ik een inschatting maken welke planten verder mogen blijven, welke eventueel ook nog het veld moeten ruimen en welke als vervanging aangeplant kunnen worden. Voordeel is wel dat er vast nog wel enkele nieuwe rozenstruiken bij kunnen komen.

Naast al dat ondankbare en zware werk heb ik vandaag gelukkig wel even tijd gevonden om in ieder geval de knoflook te oogsten en de rijen met sjalotten. De gele en rode uien laat ik nog even verder groeien, totdat ook dat blad verder afgestorven is. Ook heb ik vast één aardappelplant van de rattes opgegraven om te kijken hoe de aardappels het doen. Ze groeien goed, maar het kan geen kwaad als ze nog wat langer in de grond blijven.


















Deze week heb ik 's avonds een emmer met groen/gele kruisbessen geplukt en ook een aantal bakjes van prachtige grote witte bessen. Gisteren bleek dat ik daar goed aan had gedaan want de vogels hadden alle nog aan de struik hangende witte bessen opgegeten en waren nu bezig met de kruisbessen! Toch hingen er daar nog steeds genoeg van aan en heb ik nog een halve emmer vol kruisbessen geplukt en de rest maar voor de vogels laten hangen. Die maakten daar vandaag dan ook dankbaar (denk ik) gebruik van. Ook de zwarte bes hangt voor het eerst vol met vruchten, en ook daarvan heb ik al een grote bak kunnen plukken.

De klimbonen beginnen nu hoogte te maken en ook de rest van de groenten gaat de goede kant op. Vorige week heb ik thuis radicchio en venkel gezaaid, en het zaaisel is goed opgekomen en staat nu in zaadtrays op mijn balkon. Hopelijk heb ik deze week eens tijd om nog tuinbonen te plukken. Doordat ik de planten met een net heb afgedekt tegen de vogels vergeet ik ze zelf te plukken en ik zag vandaag dat er wel honderden flinke bonen aan de planten hangen. Nog een 'klusje' dat moet gebeuren.

Oogsten

Na een week afwezigheid is het eerste werk in de tuin steeds weer onkruid trekken en door de vele regen komt daar ook nog eens het terugknippen van de enorm gegroeide vaste planten bij. Maar eindelijk valt er nu ook wat te oogsten. De andere rijen met tuinbonen waren gelukkig nog niet helemaal aangevallen door de vogels en ik heb een grote zak (bijna een emmer vol) met twee soorten tuinbonen kunnen plukken. Daarna heb ik ook deze bonen met een net afgedekt. Voor de rode kruisbes had ik pas een kleine fruitkooi van 1 meter doorsnede gekocht en deze heb ik gisteren in elkaar gezet en over de struik geplaatst; dit jaar zijn de rode kruisbessen dus voor mij en niet voor de vogels. Die hebben toch genoeg te snoepen in mijn tuin. De rode bessenstruiken heb ik dit jaar niet afgedekt en bij het plukken van de aardbeien gooi ik de te zachte aardbeien verder in de tuin. Die vinden ze dan vast wel als ik mijn hielen gelicht heb.

Tot mijn grote verrassing zag ik dat er aan de rode bessenstruiken Jonkheer van Tets toch mooie rode bessen hangen.  De laatste twee jaar gaven de struiken een slechte oogst en daarom had ik dit jaar niet meer de moeite genomen om de struiken met een net af te dekken. De planten had ik vorig jaar flink gesnoeid en ze maken nu heel veel nieuwe scheuten; door het vele blad had ik niet gezien dat er mooie bessen aan zaten; op de valreep dus twee bakjes met rode bessen kunnen plukken.

bladbroccoli en palmkool oogst 

De eerste aardappels staan nu in bloei en de palmkool en bladbroccoli groeien voorspoedig; van deze laatste heb ik vandaag al enkele bladeren geplukt om deze week heerlijk van te genieten. Ik had ook nog enkele sjalotten al uit de grond gehaald, maar ben ze helaas vergeten mee te nemen; ik had ook zoveel om mee te nemen vandaag: een mooie krop rode ijsbergsla, mijn eerste kropje flashy butter-oak sla (zaad van denieuwetuin.be), 5 bakken met aardbeien, 2 bakjes met rode bessen, en de palmkool en bladbroccoli.

De pompoenen en courgettes hebben hun eerste bloemen en de pas gezaaide zomersla is ook al behoorlijk ontkiemd.
Door de regen hebben de stokbonen veel last van slakken en groeien ze niet zo goed; bij één stok zijn alle paarse snijbonen afgeknaagd en daar heb ik vandaag dan nog maar wat nieuwe bonen in de grond gelegd. Deze week alweer venkel, andijvie en radicchio thuis voorzaaien.

pompoen

Weer een lading plantjes de grond in

uitgeplante palmkool en bladbroccoli

Wat een tropische hitte deze dagen en wat een verschil met vorige week toen we zelfs nog flinke nachtvorst hadden. Inmiddels staan nu alle thuis voorgezaaide plantjes in de tuin: al met al nog een flinke klus om alle planten heelhuids in de auto te krijgen en vervolgens weer uit te laden. Zaterdag heb ik de courgettes, pompoenen, komkommers, de Yacon planten en de laatste pepers uitgeplant en gisteren de palmkool, bladbroccoli en artisjokken. Tussendoor nog beide dagen flink met de schoffel rond gegaan om het nu wel erg snel groeiende onkruid de baas te blijven. De asperges groeien nu zo hard dat ik het niet kan bijbenen met steken, dus laat ik er maar een aantal doorgroeien.

De tot de grond teruggevroren klimroos Zéphirine Drouhin loopt gelukkig weer flink uit en heeft al aardig wat nieuwe scheuten van zo'n 60 centimeter hoog. De nieuwe rozenboog met de 'ingebouwde' buigbare draden is erg makkelijk. Zo kan ik de scheuten snel vast zetten zonder eerst weer naar touw te moeten gaan zoeken.



Therese Bugnet

De eerste rozen van 'Thérèse Bugnet' en Blanc Double de Coubert staan in bloei en van de meeste andere rozen zal het niet lang meer duren voordat ook die weer in bloei staan. Alleen de Engelse rozen William Shakespeare 2000, Winchester Cathedral en Glamis Castle hebben veel van de vorst geleden en zijn alle tot de grond dood gevroren. Ze lopen wel weer uit, maar het zal lang duren voordat ook deze rozen in bloei gaan komen. De donkerrode pioenroos Buckeye Belle is nu met haar grote donkerrode bloemen een echte eyecatcher en staat schitterend tussen de paarse salie. Zelfs de harde wind van de afgelopen dagen heeft de planten niet geschaad en staan ze zonder steun nog mooi recht overeind.

Dit jaar kan ik voor het eerst ook genieten van de schaduw die de pruimenboom geeft en hoef ik niet de parasol op te zetten om even uit de zon te kunnen zitten om wat verkoeling te zoeken. Een volkstuin moet zonnig zijn, maar voor de moestuinder is schaduw af en toe wel nodig!

Pioenrozen met op achtergrond o.a. uien, knoflook, aardappels, aardperen en vlier

schaduw

Eerste zaailingen al verspenen

De op 18 februari gezaaide tomaten zijn al zo ver dat ik ze in grotere potjes kan verspenen. De dix doigts de naples en repreco paste zijn alle heel goed en sterk opgekomen, evenals de black prince. Dat wordt moeilijk kiezen straks; mijn kas is niet zo groot en er kunnen maar zes planten aan één kant in de kas; de pepers en de ossenhart tomaat wil ik aan de andere lange kant zetten. Omdat de artisjokken al met hun wortels buiten de zaaipotjes begonnen te groeien, terwijl ze nog maar net hun eigen 1e blaadjes aan het aanmaken zijn, heb ik ze ook al omgepot. De pepers en paprika's zijn goed opgekomen, maar hoeven nu nog niet verspeend te worden.

Vrijdag de resten van de afgestorven vaste planten in het bloemendeel van de tuin opgeruimd en op de composthoop gegooid, een paar uur besteed aan het weghalen van onkruid in het moestuingedeelte en de grond wat losgeharkt met de cultivator. Gisteren heb ik de sjalotten Red Sun, de rode en de gele plantuien gepoot; dat deel bleek gelukkig iets groter te zijn dan ik oorspronkelijk had opgemeten. Het blijkt 4 x 6 meter te zijn (in plaats van 2 x 6 meter) waar de uien en de bonen dit jaar moeten komen; de uien staan op 5 m2, dus er blijft nog genoeg ruimte over om straks alle bonensoorten kwijt te kunnen. De moestuin is er nu klaar voor!