Tuinbonen en andere klussen

Vorige week zondag was het eindelijk eens een keertje droog en werd het later op de dag ook wat warmer. Eindelijk die dag de tuinbonen uitgeplant in twee rijden van 5 meter naast het aardappelbed. Ook snijbiet, bietjes en diverse soorten sla ter plaatse gezaaid. De koolrabi en rucola wil ik een volgende keer zaaien. Jammer dat de grond nog te nat is om te kunnen schoffelen; daarom weer een paar uur op mijn knieën rond gekropen om onkruid weg te halen.

twee soorten tuinbonen

Dit weekend jammer genoeg weinig tijd gehad om in de moestuin te werken en heb ik alleen vrijdag in de tuin de klimrozen Zéphirin Drouhin die al een paar jaar tegen de rozenboog groeiden uitgegraven om er andere rozen voor in de plaats te zetten. Wel jammer, want nadat de rozen vorig jaar tot de grond waren terug gevroren, zijn ze het afgelopen jaar toch weer flink gegroeid. Ik wilde ze toch weghalen, omdat ik op zoek ben naar nog oudere of zeldzamere soorten en ik eigenlijk ook de Bourbonrozen minder mooi vind. 
Afgelopen donderdag is mijn wens naar andere rozen uitgekomen; die dag ontving ik als verrassing van kwekerij de Bierkreek twee bijzondere Alba hybriden van de kweker Rolf Sievers: een purperrode met de naam Crimson Blush en een witroze met de naam Morning Blush. Ik ben erg benieuwd hoe deze twee rozen het tegen de boog gaan doen. Na een paar uur graven, verzetten en terugzetten van de rozenboog heb ik weer twee bijzondere rozen extra in mijn tuin.
Een oude kleinere boog die nog ergens in de tuin stond heb ik nu zolang over de witte aalbessenstruik gezet; misschien is dat straks handig om er een net overheen te doen ter bescherming tegen de vogels. Er begint al bloesem aan de struik te komen zag ik. 

Zaterdag ben ik ook weer aan het graven geweest, maar dan in mijn eigen voortuin thuis: 9 meter beukenhaag geprobeerd uit te graven. De haag staat er al ruim 10 jaar en de planten zijn dus aardig volwassen. Omdat ze in een smalle strook groeien tussen de stoep en de oprit van mijn buren en een flink aantal forse rozenstruiken, was er niet veel ruimte om goed de schop in de grond te kunnen steken. Een stuk of 10 heb ik er met veel wrikken, steken, graven en zagen er uit kunnen krijgen, maar de rest heb ik voorlopig tot zo'n 20 centimeter boven de grond afgezaagd; misschien dat ik ze er later nog eens verder uit kan krijgen. De bedoeling is nu dat er een laag kastanjehouten schaapshekje van zo'n 80 centimeter hoog in plaats van de beukenhaag komt te staan, waardoor ik clematis kan laten groeien. De rozen hebben zo wat meer ruimte en minder concurrentie van de beukenhaag.
En vandaag ben ik ook weer aan het graven geweest, maar dan in de zes grote plantenbakken die ik al jaren op mijn balkon heb staan. Ik wil er zeker drie of vier niet meer op mijn balkon hebben, maar vandaag heb ik er pas twee leeg kunnen krijgen. In elke bak zit zo'n 120 liter potgrond, dus dat zijn aardige klussen om te doen. Na een paar uur werken had ik dan ook geen puf meer om verder te gaan, laat staan dat ik aan het verspenen van de paprika's en de pepers ben toegekomen. Hopelijk kom ik daar volgende week aan toe. 

bloesem in de witte aalbes

Een nieuw tuinseizoen

Nu de sneeuw en vorst van de afgelopen weken weg zijn, kunnen de rozen weer verzonden worden en deze week zijn de Albarozen en de roos uit Frankrijk bezorgd. Het was gisteren een heerlijke dag om in de tuin te werken en de rozen te planten. Vreemd trouwens dat ik in de winter nooit mede-tuiniers tegenkom, terwijl dat, op één na, wel allemaal mannen zijn. Vraag me af wie er nu de mooi-weer tuinier is! Half januari kreeg ik het ineens in mijn hoofd om de (net gesnoeide) vlier er uit te halen en zo weer plaats te maken om de komende tijd nog meer rozen te kunnen planten. De vlier is zo'n grote struik voor mijn -relatief- klein stukje grond en de bramen en de zwarte bes komen daardoor 's zomers behoorlijk in de verdrukking te staan. Na ruim een uur hard werken heb ik hem er toen uit gekregen, maar ik moet nu nog zien waar ik die grote stronk kan laten. Voorlopig ligt die maar gewoon ergens op de grond. De extra grondpennen die ik bij de rozenboog had gebruikt zijn helaas niet sterk genoeg; door de storm van de afgelopen dagen stond de boog opnieuw weer helemaal scheef. Ik zal er toch eens iets op moeten verzinnen om die boog recht te houden; misschien dat er nog langere grondankers zijn. Cement om de voet gieten is voor een gehuurd stuk grond denk ik geen goede optie.

De van kwekerij De Bierkreek ontvangen Albarozen Chloris, Ferox en Felicité Parmentier heb ik aan de lange zijkant van de kas geplant; ook zat er in de doos nog een vierde roos, York and Lancaster, wat erg leuk is, omdat ik onlangs over twee rozen heb geschreven die in de geschiedenis van de Engelse rozenoorlogen voorkomen en waarvan deze roos -door haar tweekleurige bloemen- het nieuwe symbool voor de ontstane eenheid zou zijn. Die roos staat nu op een deel van de leeggekomen plek van de vlier naast de witte Rugasoroos Blanc Double de Coubert. De lichtroze roos Mme Ballu, de heel bijzondere roos die ik in Frankrijk had besteld, heb ik schuin tegenover de purperkleurige Cardinal de Richelieu en de donkerrode La Belle Sultane gezet.

Mme Ballu

 

Het kost moeite om niet alle tijd in de tuin te besteden aan het onkruid weghalen, maar op dit moment heeft dat weinig zin; de grond is veel te nat en ik denk dat het onkruid de grond ook wat beschermd houdt. Hopelijk kan ik eind februari een keer met de cultivator aan de gang en zo het meeste onkruid (hoofdzakelijk gras en papaverzaailingen) weghalen. De tuin zelf ziet er niet uit, met alle losse takken en plantresten her en der op de 'bedden' en het zal straks nog een flinke klus zijn om al het snoeihout van de bramen, frambozen en vlier op een hoop te gooien. Ik heb in ieder geval al wel vast de palmkolen en de bladbroccoli uit de grond gestoken; ze liggen nu op de grond, maar gaan over een paar weken op de composthoop. De bietjes en stukgevroren snijbiet zitten nog in de grond, maar zullen er straks ook uit moeten. Toch is er al weer nieuw leven: de rabarber is met de bolle rode knoppen een schitterend gezicht en uit sommige knoppen komt zelfs al piepklein rozerood blad tevoorschijn.

piepjong opkomend rood rabarberblad

Ik heb een van de drie resterende aardpeerplanten opgegraven en was aangenaam verrast door de grote hoeveelheid van de flinke knollen die dit keer tevoorschijn kwam. Van één plant komt nu ruim 6 kilo af; geen idee hoe ik die hoeveelheid op kan krijgen en dan te bedenken dat er nog twee planten geoogst moeten worden! Vorig jaar was ik dus te vroeg met het opgraven van de aardperen; de oogst van de eerste plant in november was toen een flink stuk kleiner.
De sneeuwklokjes staan nog net niet in bloei, maar ik zag al wel een enkel bloeiend Maarts viooltje; drie jaar geleden heb ik twee kleine plantjes in de tuin gezet en die na een jaar er weer uitgehaald, omdat ik ze te veel op onkruid vond lijken. Maar, de mieren zijn mij waarschijnlijk te slim af geweest en hebben de zaden door de hele tuin verspreid, waardoor er overal deze plantjes opkomen; uiteindelijk ben ik ze wel dankbaar, want het is een heel lief plantje en door deze natuurlijke verspreiding is het in de winter een leuk gezicht om deze kleine paarse bloemetjes tevoorschijn te zien komen. Het is een vrij zeldzame inheemse plant met zeer sterk geurende bloemetjes; zie de website van De Kruidenkorf.

oogst aardperen Fleuron d'Anjou

Rozen verplanten

Omdat het vandaag eindelijk een keertje droog is, vanmiddag een paar uur naar de tuin geweest. Ik wilde in ieder geval de -cadeau gekregen- en in de zomer pas geplante klimroos (rambler) Lykkefund verzetten om plaats te maken voor een nieuwe roos die ik in een opwelling twee weken geleden nog heb besteld. Het is de bijzonder aparte roos Madame Ballu uit 1901 van Jules Gravereaux; ze is helaas bijna nergens meer te krijgen is en zelfs uit het rosarium van Sangerhausen verdwenen. Gelukkig is er nog een kwekerij in Frankrijk die deze roos verkoopt en wordt ze hopelijk snel bezorgd. Misschien dat ik er zo voor kan zorgen dat deze roos straks weer in meer tuinen te vinden zal zijn.
Lykkefund heeft nu een betere plaats tegen de tuinkast in plaats van de klimroos Narrow Water, die ik een paar weken geleden er uit heb gehaald. Met een beetje geluk gaat ze in de bomen groeien die aan de achterkant van mijn tuin staan. Ook de roos Mrs John Laing heb ik verzet; ik vond dat ze te dicht op de mooie witte mosroos Quatre Saisons Blanc Mousseux stond en nu hebben beide rozen weer wat meer ruimte om te groeien. Die laatste begint door het zachte weer wel erg uit te lopen; ik hoop maar dat de vorst -als die deze winter nog komt- niet te lang op zich laat wachten; nog zo'n late winter als vorig jaar is funest voor de meeste rozen.

Verzette Mrs John Laing

Daarna heb ik de vlier een flink eind teruggesnoeid en ook de dode afgedragen takken van de doornloze bramen afgeknipt De afgesnoeide takken laat ik voorlopig nog maar op de grond liggen en zal ik in het voorjaar ergens op een hoop aan de achterkant van mijn tuin gooien. Vervolgens de lei-appelbomen en lei-perenbomen onder handen genomen en alle lange takken tot op 1 of 2 ogen teruggesnoeid. 

Vlier, een flink stuk korter

De rozenboog is -dankzij de extra grondpennen- eindelijk overeind blijven staan, maar de pennen waren wel een stuk omhoog gekomen; die heb ik nu dus weer helemaal de grond in geduwd. Als laatste wat kalk over de grond gestrooid, waarbij ik gelukkig nog net op tijd gestopt ben bij de blauwe bosbessen; die houden juist van zure grond en mogen absoluut geen kalk hebben! Het onkruid groeit in ieder geval weelderig en het lijkt op sommige plaatsen meer een grasveld dan een moestuin! Over een paar maanden valt er weer genoeg te wieden.

Jonge rabarberplanten omringd door onkruid

Snoeien

Al een paar weken niet meer naar mijn tuin geweest; eerst was er sneeuw en ijs, gevolgd door meer wind en heel veel regen, maar afgelopen vrijdag was het eindelijk even droog. Ik was dus wel benieuwd hoe mijn tuin erbij zou liggen. De rozenboog was weer half omgewaaid en wilde met geen mogelijkheid meer rechtop. De meegeleverde pinnen zijn op zandgrond dus blijkbaar niet sterk genoeg om de zware boog op zijn plaats te houden. Van mijn buurman had ik vorig jaar nog ongeveer 30 centimeter lange (gekronkelde) haken gekregen om netten vast te zetten en hiervan heb ik er een stuk of 8 gebruikt om de voet van de boog weer vast te zetten. Hoop dat hij nu blijft staan, anders moet ik nog grotere pinnen zien te vinden.

nieuwe ruimte voor rozen

De aardbeien naast de kas heb ik nu allemaal uitgegraven en zo een mooie plantplaats gecreëerd om straks de bestelde Albarozen te planten. Het ziet er nu gelijk al een stuk beter uit. De rondom de pruimenboom groeiende aardbeien haal ik denk ik pas in het voorjaar weg; de planten geven nu nog wat bescherming aan de grond. Ook een 'klein grasveld' aan onkruid achterin de tuin rondom de Albaroos 'Maxima' weggehaald en de wilde bramen van het achtergelegen perceel, die mijn tuin proberen over te nemen en onder meer in mijn hazelaars aan het groeien waren, zo goed als mogelijk weggesnoeid.

General Kleber na de 'snoei'

Een paar lange takken van sommige rozen ingekort om te voorkomen dat ze teveel wind vangen en daardoor in de winter beschadigd raken; ik blijf het moeilijk vinden om rozen terug te knippen en het liefst blijf ik er zoveel mogelijk van af, maar sommige takken zijn wel erg lang en in de boeken lees ik overal dat geaviseerd wordt deze takken met ongeveer een/derde in te korten. Dan maar een compromis: ik denk dat ik ongeveer een/vierde van de lengte heb afgehaald. Het grappige is, dat als ik eenmaal bezig ben met snoeien ik weer moeilijk kan ophouden!
Met de takkenschaar nu de afgedragen takken van de herfstframbozen tot de grond teruggeknipt; een volgende keer zal ik nog compost rondom de planten leggen.



na de snoei

Luntersche Pippeling voor de snoei

De lage appelboom Luntersche Pippeling is enorm gegroeid en de hoofdtak is naar mijn idee veel te lang. Op goed geluk met de takkenschaar de top er weer een heel eind uitgehaald en de zijscheuten aan die tak helemaal weggehaald, zodat er weer één hoofdtak zal zijn. Van de andere takken die het frame van de boom moeten worden heb ik ook weer een stuk afgehaald. Met het snoeien van de halfstam appelboom Glorie van Holland wacht ik nog even tot januari of februari; zal dan eerst maar weer in de boeken kijken welke takken ik daar moet snoeien. De plastic tunnels die ik gebruik om de radicchio af te dekken doen hun werk goed en ik heb twee mooie kroppen kunnen meenemen; alleen op de plaats waar de tunnels weggewaaid zijn geweest zien de planten er minder uit, maar misschien dat die er tegen het voorjaar weer beter gaan uitzien. Ondanks dat nu pas de winter net begonnen is, zie ik dat het maarts viooltje op sommige plaatsen al in bloei staat en dat het groen van de sneeuwklokjes al boven de grond uitkomt.

sneeuwklokjes al zichtbaar

Storm?

Deuil de Paul Fontaine net uit verpakking

 

Afgelopen vrijdag naar de tuin geweest om nog de mooie rode mosroos Deuil de Paul Fontaine te planten. Deze prachtige roos is bedeeld met flinke stekels, die van de zomer vuurrood kleuren, en moet voorzichtig aangepakt worden om niet je vingers vol doorns te krijgen! Blijkbaar heeft het de afgelopen week een keer erg gestormd, maar is dat op de een of andere manier langs mij heen gegaan. Ik zag tenminste dat de in het voorjaar geplaatste nieuwe rozenboog helemaal scheef stond en dat een paar van de plastic tunnels die ik over de radicchio had geplaatst weg gewaaid waren. Gelukkig lagen er 2 nog in mijn tuin en een 3e lag nog in de tuin van mijn buurman. Jammer dat die paar tunnels dus even niet op hun plaats hebben gestaan, want een paar van de radicchio planten zijn door de vele regen nu gaan rotten; gelukkig staan de meeste er nog goed bij en heb ik één krop mee naar huis genomen. Ook nog een flinke voorraad palmkool geplukt.

plastic tunnels in betere dagen!

 

Nadat ik de roos geplant en flink water had gegeven (is voor een nieuwe aanplant eigenlijk altijd nodig, hoeveel regen er ook valt), wilde ik de waterton leegmaken om te voorkomen dat hij straks kapot vriest. Dat viel nog niet mee, want ik zag dat de ton nog bijna helemaal vol zat. Omdat de grond in de kas alweer kurkdroog is heb ik het water uit de ton met emmers tegelijk maar op de stukken grond gegoten waar de tomaten hebben gestaan. Scheelt misschien in het voorjaar weer wat extra water geven in de kas.
Ook de tuin weer eens kritisch bekeken naar wat misschien anders kan; ergerde me eigenlijk al een tijdje aan het stuk grond aan de zijkant (oostkant) van de kas. Daar had ik oorspronkelijk een klein rijtje alpenaardbeien geplant, maar ze nemen steeds meer grond van de tuin over en is de grond van de kas tot aan de pruimenboom bijna helemaal bedekt met alpenaardbeien. Dat zou lekker zijn, ware het niet dat spinnen dat ook een lekker plekje vinden en het hele veld bijna de hele zomer bedekt is met flinke spinnenwebben, waardoor ik nu niet zo snel even zo een aardbeitje pluk.

Ik had er al eens over gedacht om rozen aan de zijkant van de kas te planten, maar had dat nog niet gedaan, omdat de kas zelf natuurlijk altijd nog wat schaduw geeft en er dus niet de hele dag zon is op dat stuk grond. Gelukkig bedacht ik mij van de week dat Albarozen wel wat schaduw kunnen verdragen en deze rozen met hun blauwgroene blad lijken mij perfect voor deze plaats, dus heb ik van de week bij kwekerij de Bierkreek nog maar weer 3 extra rozen besteld: de Albarozen 'Chloris', 'Ferox' en een keuze tussen 'Maiden's Blush' of Félicité Parmentier', alle drie heerlijk geurende en heel lichtroze rozen.




Geschikte plaats voor de Albarozen!

Nieuwe rozen planten

de nieuwe rozen

 

Afgelopen zondag heb ik de zaterdag bezorgde rozen geplant. Jammer genoeg regende het flink toen ik van huis ging, maar van een beetje water is nog niemand dood gegaan, dus goed ingepakt op weg naar de tuin. In de stromende regen de eerste plantgaten gegraven, terwijl ik in de kas af en toe in mijn notitieboekje keek waar ik de nieuwe rozen gepland had. Tot mijn aangename verrassing begon het na een half uur graven droger te worden en nog wat later brak zelfs de zon door, zodat ik een aangenaam plantdagje in de tuin heb gehad. Op één roos na staan nu de nieuwe rozen in de tuin en de laatste (de prachtige rode mosroos Deuil de Paul Fontaine hoop ik komend weekend te kunnen planten).

net geplante Rose de la Maître-École

 

Tussen het graven en planten door nog een lading onkruid getrokken; dat is soms wat verslavend: je ziet ergens ongewenst groen en het eerste dat ik dan weer doe is op mijn knieën door de tuin kruipen om het eruit te trekken, terwijl ik dan eigenlijk ander werk zou moeten doen. Na het planten van de rozen alle nieuwe rozen een mooi laagje compost gegeven en ook compost rondom de appelbomen en de pruimenboom gelegd. Volgende week zijn dan de andere fruitbomen en struiken nog aan de beurt.

Ik was blij dat ik het vorige weekend de radicchio met plastic tunnels had afgedekt; er is zoveel regen gevallen de afgelopen dagen dat de planten anders vast zouden gaan rotten en dat zou jammer zijn, want de kroppen beginnen nu pas echt te vormen. Ik heb die dag de stengels van de aardpeerplanten afgeknipt en mijn eerste aardperen geoogst; prachtige mooie rode knolletjes.

Aardperen Fleuron d'Anjou

Ook heb ik in datzelfde weekend de tegen de tuinkast aangroeiende klimroos Narrow Water (met veel moeite) eruit gegraven; na twee jaar in de tuin vind ik deze roos toch tegenvallen. De bloemen zijn niet echt spectaculair en deze klimroos heeft dunne slappe takken met ontzettend vervelende doorns, waar ik elke keer in blijf hangen; aan de achterkant staan dan ook nog eens de doornige bramen van de achterbuurman die steeds mijn tuin proberen te veroveren, dus het is een vervelend hoekje van de tuin, maar wel een waar ik vaak moet zijn. Nu staat er tegen de kast alleen dan de doornloze donkerrode klimroos Souvenir du dr. Jamain; die roos heeft eerst een aantal jaren in mijn voortuin gestaan, maar daar deed ze het niet zo goed (ze stond daar tussen twee andere klimrozen in, op een te klein stukje grond) en ik heb haar vorig jaar in de moestuin gezet. Daar doet ze het beter, dus nu Narrow Water weg is, heeft ze meer ruimte om te groeien.
Thuis nog mijn plantoverzicht wat bijgewerkt, zodat ik straks nog wel weet welke roos waar staat. Een tuinplan voor komend jaar zit nog in de planning; hoop daar binnenkort toch eens aan te kunnen beginnen!




Mousseux du Jappon tegenover QS Blanc Mousseaux

Weer meer rozen

Deze week maar weinig gedaan in de moestuin; ik heb alleen een rondje gemaakt om de exacte plaatsen te zoeken waar ik over een paar weken nieuwe rozen kan planten. Vorige week heb ik bij kwekerij de Bierkreek namelijk 10 bijzondere oude rozen (voornamelijk Gallica's) besteld om in het rozendeel van de tuin te planten. Doordat ik van de zomer een groot aantal vaste planten er uit heb gehaald is er plaats voor meer rozen. In een van de laatste uitzendingen van Gardener's World zag ik hoe Monty Don een kleine rambler roos tegen een halfstam appelboom plantte en dat leek me ook wel iets voor mijn tuin! Na veel zoeken en tips ben ik op de heel oude klimroos Rosa Moschata gekomen die straks tegen mijn appelboom Glorie van Holland mag klimmen.

Ook heb ik de wel heel bijzondere doorbloeiende en geurende roos Mike's Old Fashioned Pink (Bonne Chance) besteld. Deze roos is in Nederland alleen (in beperkte mate) verkrijgbaar bij De Bierkreek. Het is een roos van de in 2009 overleden rozenkweker Malcom Lowe en ik heb er een perfecte plaats in mijn tuin voor gevonden!

©Foto de Bierkreek

Verder heb ik nog de volgende rozen besteld:
Président de Sèze (Gallica), De la Maître Ecole (Gallica), Duchesse de Berry (Gallica hybrid), Duchesse de Montebello (Gallica), Felicia (Hybrid Musk van Rev. Pemberton), Deuil de la Paul Fontaine (mosroos), Ritausma (Hybrid Rugosa) en Mousseux du Jappon (mosroos). Maar wie weet komen er over niet al te lange tijd nog meer nieuwe (oude) rozen bij en krijg ik zo een klein rosarium in mijn moestuin.

Met mijn nieuwe telefoon heb ik de mogelijkheid om panorama foto's te maken; erg handig en nu heb ik ook betere overzichtfoto's van de moestuin. Aan het tuinplan voor volgend jaar ben ik nog niet toegekomen; het is een klusje dat ik op de een of andere manier maar steeds blijf uitstellen, maar gelukkig heb ik daar nog tijd genoeg voor totdat volgend jaar weer een nieuw groeiseizoen begint.



links (half in beeld) fruitbomen-, midden moestuin- en rechts het rozengedeelte

Stilte na de storm

Na twee weken afwezigheid eindelijk weer eens tijd gehad om naar de tuin te gaan en vandaag was een heerlijk windstille en zonnige dag om in de tuin te werken; zoals te verwachten was is het onkruid intussen weer flink gegroeid en het grootste deel van de tijd (zo'n 4 uur) is opgegaan aan het op mijn knieën rondkruipen en onkruid trekken. Maar daarnaast  heb ik gelukkig ook nog kunnen oogsten: tot mijn grote verbazing zijn de vogels nu ineens wel -grotendeels- van de frambozen afgebleven en heb ik nu een grote bak vol met heerlijk sappige frambozen kunnen plukken. De ijsbergsla is door de vele regen goed gegroeid en ik heb nu twee mooie kroppen mee naar huis genomen. Daarnaast nog twee mooie -zichzelf uitgezaaide -rucolaplanten, 3 kleine venkelknollen, twee enorme courgettes (goed voor de soep) en een klein pompoentje geoogst. De andijvie en radicchio groeien goed, maar ik wacht daarmee nog even met oogsten tot volgende week; ik kan toch niet alles tegelijk opeten en vers geoogst is ook gewoon het lekkerst.

Venkel

andijvie

Nadat het meest in het oog springende onkruid (voornamelijk graspollen en zaailingen van salie en kattekruid) weggehaald is ziet de tuin er gelijk weer wat beter uit. Door de storm van de afgelopen dagen en van vorige week, zijn de aardperen flink scheef komen te staan en zijn er ook veel dikke takken afgebroken. Doordat de planten zo zwaar zijn en scheef staan, zijn de knollen nu zelf boven de grond gekomen. Ik heb de dikste stammen maar een stuk ingekort en de afgebroken takken afgeknipt. Over de blootliggende knollen heb ik extra grond gelegd, zodat ze mooi in het donker verder kunnen groeien.

omgewaaide aardperen

radichico

De Yacon planten beginnen toch groter te worden; omdat ik helaas geen tijd meer had om één plant op te graven hoop ik maar dat het de komende week niet al te koud wordt en dat de knollen in de grond goed zullen blijven. Klusje voor de komende week (als het dan tenminste weer daarvoor is).
Een paar rozen staan nog steeds in bloei en er zoemen nog steeds hommels en er fladderen veel vlinders rond in de tuin, maar het zal nu niet lang meer duren voordat de herfst echt toeslaat en het weer rustiger wordt in de tuin. Hopelijk kom ik dan ook eens toe aan het maken van een moestuinplan voor komend jaar en het bestellen van nieuwe zaden, plantuien en pootaardappelen. Ik twijfel nog of ik niet toch deze maand wat knoflookteentjes zal planten van de dit jaar geoogste knoflookbollen. Het is weinig werk om te doen en twee bollen geven toch een behoorlijke oogst. 

William Shakespeare 2000

Zonnig herfstweer

Het weer is de afgelopen weken nog erg lekker en er hoeft nog steeds maar weinig gedaan te worden in de moestuin, behalve ongeveer één keer per week schoffelen. De frambozen doen het in ieder geval geweldig en ik ga nu meerdere keren per week naar mijn tuin om frambozen te oogsten; nog niet zo heel erg veel, maar de drie planten zijn ook nog maar amper 1 jaar geleden in de tuin gezet; in ieder geval is het voldoende om bijna elke avond frambozen door de yoghurt te doen! Ook de radicchio groeit geweldig, evenals de ijsbergsla en de rode krulsla; ze zijn al bijna goed om te oogsten. De venkel groeit dit jaar wat langzamer, maar de bollen beginnen zich langzaamaan te vormen. Hopelijk werkt het weer nog even mee.

Herfstframbozen Autumn Bliss

De artisjokken hebben het dit jaar helaas niet goed gedaan; slechts één artisjok en die was zo klein dat ik hem maar tot bloem heb laten uitgroeien: wel een prachtig gezicht die paarse bloem!

Vandaag twee kleine pompoentjes geoogst: een prachtige oranje Red Kuri en een groene uit de Hokaido mix. Tot mijn verbazing zie ik dat er op twee andere plaatsen nu ook pompoentjes komen, maar het zijn plekken waar ik toch echt niets heb geplant! Benieuwd hoe die planten daar gekomen zijn; misschien door de eigen gemaakte compost, maar dan is het nog vreemd, omdat ik pas dit jaar voor het eerst de Hokaido mix heb gezaaid. Een pompoentje daarvan is in ieder geval ook bijna oogstbaar.

De borlotti bonen beginnen te drogen, terwijl de witte boon Grote Spaanse Witte nog steeds volop bonen maakt en nog helemaal groen is. Aan de paprika's beginnen nu meer vruchten te komen en vandaag heb ik al zeker 6 mooie rode paprika's kunnen plukken; ook was ik er een keer op tijd bij om een wat kleiner formaat courgette te kunnen plukken en heb ik nu 4 mooie kleine courgettes, die gegrild en daarna besprenkeld met zeezout en balsamico azijn heerlijk zullen smaken.

Een aantal van de rozen bloeit nog volop, zoals de witte Winchester Cathedral en de dieprode William Shakespeare 2000; ook aan Enfant de France zijn weer prachtige bloemen gekomen, maar ik ben bijna elke keer te vroeg of te laat in de tuin om de bloemen te fotograferen, maar gelukkig heb ik vandaag een bijna uitgebloeide bloem nog op de foto kunnen zetten.

Enfant de France

Einde vakantietijd

Mijn vakantie zit er al weer bijna op en eigenlijk ook zo'n beetje het moestuinseizoen; beide zijn voorbij gevlogen. Van zaaien en uitplanten naar oogsten en weer afbouwen en plannen maken voor een nieuw seizoen komend jaar. De tuin zelf begint nu weer wat vorm te krijgen nu ik een groot aantal van de vaste planten er eindelijk uit heb gekregen; de rozen en de fruitbomen zijn na een paar jaar al wat groter geworden en maken dat de tuin wat meer body heeft. Ook weet ik nu na een paar jaar tuinieren wat wel en wat helaas wat minder goed gaat, los van het feit dat moeder natuur ook nog een grote vinger in de pap heeft en er voor zorgt dat zelfs de beste plannen verkeerd kunnen uitpakken. Dit jaar is een vreemd jaar geweest: een te koud en te nat voorjaar en een zomer die pas de laatste weken echt even haar gezicht heeft laten zien.

afrikaantjes rondom de palmkool en rozenstruiken op de achtergrond

Door de late strenge vorst en het rare weer heb ik dit jaar helaas geen appels, geen bramen, weinig aardbeien, maar weer wel heel veel kruisbessen, witte aalbessen en dit jaar een eerste oogst van blauwe bosbessen gehad. De bonen zijn pas laat op gang gekomen, wat dan weer een voordeel is, want terwijl mijn buren al vroeg van hun bonen genoten, ben ik nu in ons complex de enige die nog wekelijks bonen kan plukken. De combinatie citrusafrikaantjes met palmkool blijkt ook een goede keuze te zijn geweest, want er is nog geen rups te zien op mijn koolplanten en de planten zelf groeien als 'kool'; ook de courgettes, snijbiet en bietjes doen het dit jaar weer prachtig en ik had een geweldig goede oogst van aardappels, uien en knoflook, waarmee ik de winter voorlopig wel doorkom.

courgettes

Ook de rozen in mijn tuin staan er prachtig bij en het ziet er naar uit dat mijn allergrootste wens om naast een moestuin ook een 'rosarium' te hebben een beetje gaat uitkomen. Er staan nu zo'n 30 verschillende rozen in mijn tuin en met een beetje geluk worden er dat aan het eind van het jaar 40 soorten. Toegegeven een rosarium hoort waarschijnlijk veel meer rozen te herbergen, maar voor mij is het elke keer weer een genoegen om naar mijn rozen te gaan en te kijken hoe ze er bij staan.

Cardinal de Richelieu in juni



Vakantie

Na een heel jaar werken eindelijk vakantie; heerlijk: niets moet en alles kan en ook het weer werkt even mee. Gisteren was het hier warm, zonnig en droog en heb ik een lange dag in de moestuin doorgebracht. Eerst met het gewoon lekker rondlopen en vervolgens met het bekijken wat anders moet in de tuin. Doordat ik de afgelopen weken veel van de zichzelf enorm uitzaaiende vaste planten heb verwijderd kan ik nu ook zien waar misschien plaats is om nog meer rozen te zetten! Als ik optimistisch ben is er plek voor zeker 10 nieuwe rozen, maar ik kan het misschien maar beter iets meer bescheiden houden. Zal de komende weken dus nog kritisch blijven kijken naar potentiële plekken. Eén roos van mijn verlanglijstje moet er zeker komen en dat is de rugosa roos Ritausma die ik vorige week bij kwekerij De Bierkreek heb gezien; er is een hele mooie plaats vrijgekomen in de buurt van de rugosaroos Blanc Double de Coubert, naast een van de appelbomen.

herfstframboos Autumn Bliss

beginnende framboos naast bloem

De tuin zelf staat er redelijk bij en de bonen beginnen goed te groeien; nog even en ik kan de eerste bonen plukken; ook de tomaten, bietjes, snijbiet, koolrabi, palmkool en paprika's groeien goed. Alleen de sla en de artisjokken gaan dit jaar niet goed. Aan slechts één artisjokplant zit nu een kleine artisjok; de rest heeft alleen nog maar blad aangemaakt. Ook aan de bramen hangen dit jaar weinig vruchten, maar de vorig jaar geplante frambozen doen het geweldig en daar zal ik binnenkort zo te zien bakken vol van kunnen plukken.

rode paprika

en naar rood verkleurend

Glorie van Holland halfstam appel

De appelbomen hebben dit jaar maar weinig vruchten en ik zag dat van de paar appels die aan de Glorie van Holland hangen, er al eentje door de vogels is aangevreten; hopelijk blijven ze van de andere appels af. Maar de vlier daarentegen hangt nu vol met bessen, dus dat wordt straks heerlijk vlierbessensiroop maken. De struik begint alleen wel erg groot te worden en ik zal hem komend voorjaar maar verder terugsnoeien dan ik dit jaar heb gedaan. Voor nu heb ik een paar van de langste takken wat teruggeknipt. Ook de leiappels heb ik alweer flink in model gebracht door alle lange scheuten tot op 1 à 2 bladeren terug te knippen.


De thuis gezaaide venkel en radicchio staan er na het verspenen goed bij en kunnen binnenkort uitgeplant worden; ik denk dat ik dit jaar eens op de leeg blijvende stukken grond wat groenbemester ga inzaaien; waarschijnlijk de mooie phacaelia (ook wel bijenbrood genoemd).

Geen sportschool nodig

Na een dag hard werken is de tuin weer een beetje leger! Eerst begonnen met het afknippen van de uitlopers van de aardbeien, vervolgens al het blad afgeknipt en tot slot de planten zelf opgegraven; de buurman vertelde zo mooi dat ik het beste de planten gewoon kon omspitten; dat had hij zelf ook gedaan. Leuk gezegd, maar die kracht heb ik dus niet. Door de regen van de afgelopen tijd kreeg ik de planten zelf al amper uit de grond, laat staan dat ik ze met de schop kon onderwerken. Daarom de planten uitgegraven en diepere kuilen gemaakt. Toen de planten in stukken gehakt en ondersteboven in de plantgaten gelegd en tot slot weer afgedekt met grond!
Toen ik daarmee klaar was met de tweede klus begonnen: het opgraven van de aardappels van zo'n 30 planten. Gelukkig was het vandaag droog en heb ik de aardappels in de zon wat kunnen laten drogen. Daarna de aardappels, de sjalotten en de knoflook -die nog in de kas te drogen hadden gelegen- in de kruiwagen gedaan en vast naar mijn auto gebracht.

Blauwe bosbessen

Tussendoor de meeste blauwe bosbessen geplukt; die zien er prachtig fluweelachtig uit en doordat de struik met een net was afgedekt heb ik dit jaar voor het eerst een bakje vol met bessen kunnen oogsten.

garnalenboontjes

Van een andere buurman had ik een flinke zak met sperziebonen gekregen; ik had toen nog niet in de gaten dat mijn sperziebonen (garnalenboontjes) ook al plukrijp waren en van de struiken heb ik een flinke hoeveelheid boontjes geplukt; benieuwd hoe die smaken. De vier soorten klimbonen beginnen nu eindelijk goed te groeien en staan volop in bloei, terwijl de eerste bonen langzaamaan wat groter worden.

Ik zag tot mijn verrassing dat er flinke uitlopers gevormd waren aan de roos Comtesse de Lacépède en wat kleinere uitlopers aan de roos Mme. Legras de St. Germain. Vorig jaar had ik ze van die laatste roos afgetrokken omdat ik dacht dat het wilde scheuten waren; dat bleek achteraf niet het geval te zijn, dus nu blijf ik er mooi af. Hebben deze rozen het op de zandgrond dan blijkbaar toch wel naar hun zin. In ieder geval alle rozen vandaag nog biologische mest gegeven; iets te laat denk ik, maar ik vergat het steeds. De pas geplante nieuwe roos Baron J-B Gonella staat nu in bloei met fuchsiaroze bloemen, zo fel, dat ze bijna licht geven! Ik had denk ik de bloemknoppen er beter uit kunnen halen, zodat de plant een goed wortelstelsel kan maken, maar ik was te benieuwd naar de bloemen van deze roos en heb dat dus niet gedaan; door de vele regen gok ik er op dat de plant toch wel goed zal aanslaan.

nieuwe scheuten Comtesse de Lacépède

Klus geklaard

Vrijdag en zaterdag lange dagen in de tuin gewerkt en er begint eindelijk weer wat lijn zichtbaar te worden nu een groot deel van het kattekruid en de salie er uit is. Vrijdag een begin gemaakt met het afvoeren van kruiwagens vol plantenafval. De twee compostbakken van ieder 1m3 zitten nu tot de rand vol. Zaterdag was ik bezig met de laatste resten om die in grote afvalzakken mee naar huis te nemen, toen de eigenaar van de grond mij zo bezig zag. Hij zei dat ik veel beter de resten op het toegangspad kon gooien. Door de vele regen en omdat er soms met auto’s over heen gereden wordt, zitten er nogal wat kuilen in die met plantafval goed opgevuld kunnen worden en van dat aanbod heb ik dus dankbaar gebruik gemaakt.

Betuwse kwetsen

blauwe bosbes

Ik ben er jammer genoeg niet meer aan toe gekomen om de aardappels uit de grond te halen; dat is nog een klus om volgende week te doen. De bosbessen beginnen mooi blauw te kleuren en het is goed dat ik een net over de struik heb gedaan; van de andere struik hebben de vogels alle bessen al opgegeten. De pruimenboom hangt vol met pruimen, maar veel pruimen zijn beschadigd en ik vrees dat er wel weer veel wormpjes van de pruimenmot (of een ander beest) in de pruimen zullen zitten; gelukkig maar dat het een bakpruim is en de pruimen in taarten of andere gerechten verwerkt gaan worden.

Grote Spaanse Witte stokboon

Coeur de Boeuff tomaten

De sperzieboontjes kunnen al bijna geoogst worden en de klimbonen staan nu volop in bloei, terwijl mijn buurman al volop snijbonen kan plukken, maar ik mocht gisteren bij hem al een lading bonen plukken. Ook de tomaten gaan goed, alhoewel de meeste nog geel of groen zijn, maar misschien dat over twee weken een aantal tomaten al rijp zal zijn. Al met al ziet de tuin er –ondanks de vele regen- toch heel behoorlijk uit, maar ik verwacht, nu het eindelijk warmer en droger wordt, dat het onkruid de komende dagen wel aardig zijn best zal doen om mij aan het werk te blijven houden.

De roos Baron J-B Gonella staat inmiddels in de tuin in naast de Gallica roos Agatha en heeft een paar knoppen waarvan ik benieuwd ben wanneer ze open gaan; deze week nog maar eens gaan kijken om op tijd een foto van de bloemen te kunnen maken.

Baron J-B Gonella (met op achtergrond William Shakespeare 2000)

Weer oogsten

Omdat gisteren de zon even scheen 's middags een paar uur vrij kunnen nemen en naar de tuin geweest om weer eens wat te kunnen oogsten. Ondanks de slechte zomer ligt de tuin er toch nog redelijk bij (behalve dan dat het onkruid ook weelderig groeit). Nog wat meer van de vaste planten eruit getrokken en nu is het deel bij de appelbomen ook weer wat begaanbaarder. Ik zag nu pas dat de roos Quatre Saisons een paar flinke wilde scheuten (met doorns) had aangemaakt; ik dacht dat wilde scheuten altijd doornloos waren, maar heb me hier dus denk ik vergist. Ik heb ze in ieder geval maar van de plant afgetrokken. Afgelopen weekend ben ik nog naar het rozenfestival van kwekerij de Bierkreek in Zeeland geweest en heb daar nog weer een nieuwe extra roos voor mijn tuin gekocht (Baron J-B Gonella, een bourbonroos); ik hoop dat ik deze roos dit weekend nog in de tuin een plaatsje kan geven, maar eerst moeten er dan wat andere planten nog uit om ruimte te maken.

Quatre Saisons

De rode bes Rovada (een later ras) draagt voor het eerst wat bessen en die heb ik nu allemaal geplukt; ook de rode kruisbessen zijn rijp en de jonge struik is nu al goed voor bijna 2 kilo bessen. Het net dat over de rode kruisbessen zat heb ik over de grootste bosbessenstruik gedaan; ze beginnen nu lichtblauw te kleuren en door de vele regen worden het straks in ieder geval mooie grote bessen. Een tweede nog wat kleinere struik heb ik niet afgedekt, dus die bessen zullen straks wel door de vogels opgegeten worden!

Gisteren ook twee aardappelplanten opgegraven: 1 x die van de La Ratte D'Ardeche en 1 x van Linzer Delikatess. Die laatste zien er mooi uit, maar halen het qua smaak toch niet bij de rattes en dus houd ik het volgend jaar dan alleen nog maar bij de rattes. Scheelt weer ruimte in de tuin. Het valt me mee dat de aardappelplanten er nog mooi bij staan; met al die regen loop je een grote kans op besmetting met de aardappelziekte.



Linzer Delikatess net uit de grond

.. en gekookt

De een paar weken geleden gezaaide knolvenkel en radicchio zijn goed opgekomen en kunnen dit weekend al verspeend worden. Als straks de tuinbonenplanten geruimd worden is er weer plaats om ze uit te planten; dan hebben de courgettes ook wat meer ruimte, want die had ik dicht tegen de tuinbonen aan geplant. Er zitten nu al een paar mooie courgettes aan, maar ik ben gisteren helaas vergeten ze af te snijden. Ook de tomaten doen het goed en aan de dix doigts de naples hangt al de eerste rode tomaat; die is gisteren door de rode ijsbergsla gegaan. Het is een vrij droge maar wel heerlijk smakende tomaat; die mag volgend jaar denk ik wel terugkomen.