Einde vakantietijd

Mijn vakantie zit er al weer bijna op en eigenlijk ook zo'n beetje het moestuinseizoen; beide zijn voorbij gevlogen. Van zaaien en uitplanten naar oogsten en weer afbouwen en plannen maken voor een nieuw seizoen komend jaar. De tuin zelf begint nu weer wat vorm te krijgen nu ik een groot aantal van de vaste planten er eindelijk uit heb gekregen; de rozen en de fruitbomen zijn na een paar jaar al wat groter geworden en maken dat de tuin wat meer body heeft. Ook weet ik nu na een paar jaar tuinieren wat wel en wat helaas wat minder goed gaat, los van het feit dat moeder natuur ook nog een grote vinger in de pap heeft en er voor zorgt dat zelfs de beste plannen verkeerd kunnen uitpakken. Dit jaar is een vreemd jaar geweest: een te koud en te nat voorjaar en een zomer die pas de laatste weken echt even haar gezicht heeft laten zien.

afrikaantjes rondom de palmkool en rozenstruiken op de achtergrond

Door de late strenge vorst en het rare weer heb ik dit jaar helaas geen appels, geen bramen, weinig aardbeien, maar weer wel heel veel kruisbessen, witte aalbessen en dit jaar een eerste oogst van blauwe bosbessen gehad. De bonen zijn pas laat op gang gekomen, wat dan weer een voordeel is, want terwijl mijn buren al vroeg van hun bonen genoten, ben ik nu in ons complex de enige die nog wekelijks bonen kan plukken. De combinatie citrusafrikaantjes met palmkool blijkt ook een goede keuze te zijn geweest, want er is nog geen rups te zien op mijn koolplanten en de planten zelf groeien als 'kool'; ook de courgettes, snijbiet en bietjes doen het dit jaar weer prachtig en ik had een geweldig goede oogst van aardappels, uien en knoflook, waarmee ik de winter voorlopig wel doorkom.

courgettes

Ook de rozen in mijn tuin staan er prachtig bij en het ziet er naar uit dat mijn allergrootste wens om naast een moestuin ook een 'rosarium' te hebben een beetje gaat uitkomen. Er staan nu zo'n 30 verschillende rozen in mijn tuin en met een beetje geluk worden er dat aan het eind van het jaar 40 soorten. Toegegeven een rosarium hoort waarschijnlijk veel meer rozen te herbergen, maar voor mij is het elke keer weer een genoegen om naar mijn rozen te gaan en te kijken hoe ze er bij staan.

Cardinal de Richelieu in juni



Weer oogsten

Omdat gisteren de zon even scheen 's middags een paar uur vrij kunnen nemen en naar de tuin geweest om weer eens wat te kunnen oogsten. Ondanks de slechte zomer ligt de tuin er toch nog redelijk bij (behalve dan dat het onkruid ook weelderig groeit). Nog wat meer van de vaste planten eruit getrokken en nu is het deel bij de appelbomen ook weer wat begaanbaarder. Ik zag nu pas dat de roos Quatre Saisons een paar flinke wilde scheuten (met doorns) had aangemaakt; ik dacht dat wilde scheuten altijd doornloos waren, maar heb me hier dus denk ik vergist. Ik heb ze in ieder geval maar van de plant afgetrokken. Afgelopen weekend ben ik nog naar het rozenfestival van kwekerij de Bierkreek in Zeeland geweest en heb daar nog weer een nieuwe extra roos voor mijn tuin gekocht (Baron J-B Gonella, een bourbonroos); ik hoop dat ik deze roos dit weekend nog in de tuin een plaatsje kan geven, maar eerst moeten er dan wat andere planten nog uit om ruimte te maken.

Quatre Saisons

De rode bes Rovada (een later ras) draagt voor het eerst wat bessen en die heb ik nu allemaal geplukt; ook de rode kruisbessen zijn rijp en de jonge struik is nu al goed voor bijna 2 kilo bessen. Het net dat over de rode kruisbessen zat heb ik over de grootste bosbessenstruik gedaan; ze beginnen nu lichtblauw te kleuren en door de vele regen worden het straks in ieder geval mooie grote bessen. Een tweede nog wat kleinere struik heb ik niet afgedekt, dus die bessen zullen straks wel door de vogels opgegeten worden!

Gisteren ook twee aardappelplanten opgegraven: 1 x die van de La Ratte D'Ardeche en 1 x van Linzer Delikatess. Die laatste zien er mooi uit, maar halen het qua smaak toch niet bij de rattes en dus houd ik het volgend jaar dan alleen nog maar bij de rattes. Scheelt weer ruimte in de tuin. Het valt me mee dat de aardappelplanten er nog mooi bij staan; met al die regen loop je een grote kans op besmetting met de aardappelziekte.



Linzer Delikatess net uit de grond

.. en gekookt

De een paar weken geleden gezaaide knolvenkel en radicchio zijn goed opgekomen en kunnen dit weekend al verspeend worden. Als straks de tuinbonenplanten geruimd worden is er weer plaats om ze uit te planten; dan hebben de courgettes ook wat meer ruimte, want die had ik dicht tegen de tuinbonen aan geplant. Er zitten nu al een paar mooie courgettes aan, maar ik ben gisteren helaas vergeten ze af te snijden. Ook de tomaten doen het goed en aan de dix doigts de naples hangt al de eerste rode tomaat; die is gisteren door de rode ijsbergsla gegaan. Het is een vrij droge maar wel heerlijk smakende tomaat; die mag volgend jaar denk ik wel terugkomen.

Hard werken in de moestuin

Een van de redenen om een paar jaar geleden met een volkstuin te beginnen was om uit te proberen hoe een grote tuin met het daarbij behorende werk mij zou bevallen, voor het geval ik ooit de gelukkige eigenaar van een boerderijtje met moestuin zou worden. Dat boerderijtje is voorlopig nog niet in zicht, maar ik weet inmiddels wel dat zichzelf uitzaaiende vaste planten in een moestuin niet erg handig zijn. Ik ben meer tijd kwijt met het onder controle houden van het bloemendeel dan met de moestuin zelf. Na het oneindige werk gisteren van terugknippen van de tientallen enorm groot geworden Salvia Nemerosa's heb ik mij vandaag voorgenomen dat de meeste van deze planten en de velden van kattekruid (Nepeta faassinni) er uit gaan en vandaag heb ik daar een begin mee gemaakt.
Een aantal van mijn rozen en andere planten is nu inmiddels bevrijd, maar ik vrees dat er nog heel wat dagen en uren in gaan zitten voordat het er weer uitziet zoals het er naar mijn idee uit hoort te zien.

Een volgend probleem is natuurlijk waar ik al die bergen uitgestoken planten laat; zo te zien gaat het nu al om meer dan één grote aanhangwagen vol (die ik helaas niet heb!). Zodra die planten er uit zijn, kan ik een inschatting maken welke planten verder mogen blijven, welke eventueel ook nog het veld moeten ruimen en welke als vervanging aangeplant kunnen worden. Voordeel is wel dat er vast nog wel enkele nieuwe rozenstruiken bij kunnen komen.

Naast al dat ondankbare en zware werk heb ik vandaag gelukkig wel even tijd gevonden om in ieder geval de knoflook te oogsten en de rijen met sjalotten. De gele en rode uien laat ik nog even verder groeien, totdat ook dat blad verder afgestorven is. Ook heb ik vast één aardappelplant van de rattes opgegraven om te kijken hoe de aardappels het doen. Ze groeien goed, maar het kan geen kwaad als ze nog wat langer in de grond blijven.


















Deze week heb ik 's avonds een emmer met groen/gele kruisbessen geplukt en ook een aantal bakjes van prachtige grote witte bessen. Gisteren bleek dat ik daar goed aan had gedaan want de vogels hadden alle nog aan de struik hangende witte bessen opgegeten en waren nu bezig met de kruisbessen! Toch hingen er daar nog steeds genoeg van aan en heb ik nog een halve emmer vol kruisbessen geplukt en de rest maar voor de vogels laten hangen. Die maakten daar vandaag dan ook dankbaar (denk ik) gebruik van. Ook de zwarte bes hangt voor het eerst vol met vruchten, en ook daarvan heb ik al een grote bak kunnen plukken.

De klimbonen beginnen nu hoogte te maken en ook de rest van de groenten gaat de goede kant op. Vorige week heb ik thuis radicchio en venkel gezaaid, en het zaaisel is goed opgekomen en staat nu in zaadtrays op mijn balkon. Hopelijk heb ik deze week eens tijd om nog tuinbonen te plukken. Doordat ik de planten met een net heb afgedekt tegen de vogels vergeet ik ze zelf te plukken en ik zag vandaag dat er wel honderden flinke bonen aan de planten hangen. Nog een 'klusje' dat moet gebeuren.

Oogsten

Na een week afwezigheid is het eerste werk in de tuin steeds weer onkruid trekken en door de vele regen komt daar ook nog eens het terugknippen van de enorm gegroeide vaste planten bij. Maar eindelijk valt er nu ook wat te oogsten. De andere rijen met tuinbonen waren gelukkig nog niet helemaal aangevallen door de vogels en ik heb een grote zak (bijna een emmer vol) met twee soorten tuinbonen kunnen plukken. Daarna heb ik ook deze bonen met een net afgedekt. Voor de rode kruisbes had ik pas een kleine fruitkooi van 1 meter doorsnede gekocht en deze heb ik gisteren in elkaar gezet en over de struik geplaatst; dit jaar zijn de rode kruisbessen dus voor mij en niet voor de vogels. Die hebben toch genoeg te snoepen in mijn tuin. De rode bessenstruiken heb ik dit jaar niet afgedekt en bij het plukken van de aardbeien gooi ik de te zachte aardbeien verder in de tuin. Die vinden ze dan vast wel als ik mijn hielen gelicht heb.

Tot mijn grote verrassing zag ik dat er aan de rode bessenstruiken Jonkheer van Tets toch mooie rode bessen hangen.  De laatste twee jaar gaven de struiken een slechte oogst en daarom had ik dit jaar niet meer de moeite genomen om de struiken met een net af te dekken. De planten had ik vorig jaar flink gesnoeid en ze maken nu heel veel nieuwe scheuten; door het vele blad had ik niet gezien dat er mooie bessen aan zaten; op de valreep dus twee bakjes met rode bessen kunnen plukken.

bladbroccoli en palmkool oogst 

De eerste aardappels staan nu in bloei en de palmkool en bladbroccoli groeien voorspoedig; van deze laatste heb ik vandaag al enkele bladeren geplukt om deze week heerlijk van te genieten. Ik had ook nog enkele sjalotten al uit de grond gehaald, maar ben ze helaas vergeten mee te nemen; ik had ook zoveel om mee te nemen vandaag: een mooie krop rode ijsbergsla, mijn eerste kropje flashy butter-oak sla (zaad van denieuwetuin.be), 5 bakken met aardbeien, 2 bakjes met rode bessen, en de palmkool en bladbroccoli.

De pompoenen en courgettes hebben hun eerste bloemen en de pas gezaaide zomersla is ook al behoorlijk ontkiemd.
Door de regen hebben de stokbonen veel last van slakken en groeien ze niet zo goed; bij één stok zijn alle paarse snijbonen afgeknaagd en daar heb ik vandaag dan nog maar wat nieuwe bonen in de grond gelegd. Deze week alweer venkel, andijvie en radicchio thuis voorzaaien.

pompoen

Weer nachtvorst, waar blijft de lente?

aardappels naast rode tuinbonen

Nog even en dan zouden de bonen de grond in kunnen, maar het weer werkt nog niet echt mee; vannacht hebben we nachtvorst gehad en ik zag vandaag bij mijn buren dat sommige aardappelplanten daar vorstschade hebben opgelopen. Gelukkig hebben mijn planten geen last gehad van de vorst en staan ze er mooi groen bij. Misschien dat het aanaarden net genoeg bescherming heeft geboden. Door dit weer heb ik helemaal geen zin om naar de planten te kijken die van warmere temperaturen houden, terwijl die toch onderhand wel uitgeplant moeten worden. De paprika's en pepers staan al weken in de koude bak te wachten en de courgettes en komkommers staan nog steeds gewoon binnen. Hopelijk is het komende donderdag met Hemelvaart een mooie dag om in de tuin te werken. De tomaten in de kas hebben in ieder geval geen last gehad van de koude nacht, ondanks dat de ramen van de kas een klein stukje open staan (anders wordt het overdag wel erg heet daar binnen). Ze groeien goed en ik heb ze al voor de eerste maal gediefd.

De rode tuinbonen staan nu alle mooi in bloei en aan de perenboom zie ik al piepkleine peertjes hangen; ook de kruisbessenstruik hangt barstensvol met bessen en de bramen zitten volop met bloemknoppen, maar de meeste tijd gaat -zoals altijd- op aan het onkruid trekken. Zeker 3 uur weer op mijn knieën rondgekropen om het vele onkruid (in mijn tuin bestaat dat voornamelijk uit duizenden zaailingen van alle vaste planten) te lijf te gaan. Doordat er zoveel regen is gevallen is de grond helaas veel te nat om met een schoffel te werken en zit er niets anders op dan met de hand zoveel mogelijk vast weg te halen., maar nu zijn de rijtjes met de al opgekomen koolrabi, bietjes en snijbiet weer mooi zichtbaar.

paarse en witte koolrabi

Groeispurt

Door de vele regen groeit alles, inclusief het onkruid, nu wel erg hard. Van de groene asperges kan ik zeker zo'n 2 kilo per week steken en van de rabarber haal ik met gemak per week wel 3 tot 4 kilo! Ik zag dat de bietjes en snijbiet ook al mooi opkomen en de koolrabi moet volgende week vermoedelijk al uitgedund worden. De tuinbonen staan nu bijna allemaal al volop in bloei en ik ben heel benieuwd naar de rode tuinboon Karmazijn, waarvan nu enkele rode bloemen zichtbaar zijn. Zoals elk jaar worden de bladranden van de planten door kevertjes aangevreten, waardoor de bladeren er gekarteld uit zien, maar verder hebben de planten daar naar mijn idee geen last vast. Hopelijk blijft de zwarte bonenluis nu wel nog even weg; vorig jaar door de droogte en hitte was dat voor het eerst een enorme plaag, waardoor ik bijna geen bonen heb kunnen plukken.

Omdat ik vorige week de klimroos tot de grond heb moeten terugsnoeien, en ik toen zag dat de (goedkope) rozenboog al flink aan het roesten was, heb ik een steviger en zwaarder model rozenboog besteld, die al na 2 dagen werd bezorgd! De boog in elkaar zetten was eenvoudig, maar pas met heel veel moeite heb ik uiteindelijk in mijn eentje de boog op zijn plaats gekregen, nadat ik bij een eerste poging met boog en al ben omgevallen, daarbij de nodige asperges ommaaiend; een flinke blauwe plek op mijn neus en blauwe plekken op mijn armen was mijn schade. Gelukkig viel ik niet op de rozen zelf of de daar in de buurt staande jonge frambozenplanten. De nieuwe boog is met zijn 1.50 meter veel breder dan de oude boog, waardoor de rozen nu precies aan de binnenkant van de boog passen; als de rozen gaan groeien leid ik de stengels dan maar naar de buitenkant waarna ze verder omhoog kunnen groeien.

Het valt me op dat in een paar dagen tijd alles ineens ontzettend groen wordt; de kruisbessen zijn enorme struiken geworden, de vlier loopt gigantisch uit en de aardbeien zitten vol bloemen. In de Gardeners' World van mei las ik een handige tip van iemand die in plaats van stro, opgefrommelde kranten onder de aardbeien legt. Slakken kunnen er niet overheen kruipen om bij de aardbeien te komen en kranten zouden sneller drogen dan stro en geven ook wat meer 'steun' aan de vruchten. Aan het eind van het seizoen kunnen de oude kranten op de composthoop en blijf je niet achter met een lading stro dat soms nog ziektekiemen of schimmels kan bevatten. Omdat ik makkelijker aan kranten kan komen dan aan (mooi lang en los) stro wil ik dat dit jaar eens gaan uitproberen en kijken hoe dat bevalt.