Stilte na de storm

Na twee weken afwezigheid eindelijk weer eens tijd gehad om naar de tuin te gaan en vandaag was een heerlijk windstille en zonnige dag om in de tuin te werken; zoals te verwachten was is het onkruid intussen weer flink gegroeid en het grootste deel van de tijd (zo'n 4 uur) is opgegaan aan het op mijn knieën rondkruipen en onkruid trekken. Maar daarnaast  heb ik gelukkig ook nog kunnen oogsten: tot mijn grote verbazing zijn de vogels nu ineens wel -grotendeels- van de frambozen afgebleven en heb ik nu een grote bak vol met heerlijk sappige frambozen kunnen plukken. De ijsbergsla is door de vele regen goed gegroeid en ik heb nu twee mooie kroppen mee naar huis genomen. Daarnaast nog twee mooie -zichzelf uitgezaaide -rucolaplanten, 3 kleine venkelknollen, twee enorme courgettes (goed voor de soep) en een klein pompoentje geoogst. De andijvie en radicchio groeien goed, maar ik wacht daarmee nog even met oogsten tot volgende week; ik kan toch niet alles tegelijk opeten en vers geoogst is ook gewoon het lekkerst.

Venkel

andijvie

Nadat het meest in het oog springende onkruid (voornamelijk graspollen en zaailingen van salie en kattekruid) weggehaald is ziet de tuin er gelijk weer wat beter uit. Door de storm van de afgelopen dagen en van vorige week, zijn de aardperen flink scheef komen te staan en zijn er ook veel dikke takken afgebroken. Doordat de planten zo zwaar zijn en scheef staan, zijn de knollen nu zelf boven de grond gekomen. Ik heb de dikste stammen maar een stuk ingekort en de afgebroken takken afgeknipt. Over de blootliggende knollen heb ik extra grond gelegd, zodat ze mooi in het donker verder kunnen groeien.

omgewaaide aardperen

radichico

De Yacon planten beginnen toch groter te worden; omdat ik helaas geen tijd meer had om één plant op te graven hoop ik maar dat het de komende week niet al te koud wordt en dat de knollen in de grond goed zullen blijven. Klusje voor de komende week (als het dan tenminste weer daarvoor is).
Een paar rozen staan nog steeds in bloei en er zoemen nog steeds hommels en er fladderen veel vlinders rond in de tuin, maar het zal nu niet lang meer duren voordat de herfst echt toeslaat en het weer rustiger wordt in de tuin. Hopelijk kom ik dan ook eens toe aan het maken van een moestuinplan voor komend jaar en het bestellen van nieuwe zaden, plantuien en pootaardappelen. Ik twijfel nog of ik niet toch deze maand wat knoflookteentjes zal planten van de dit jaar geoogste knoflookbollen. Het is weinig werk om te doen en twee bollen geven toch een behoorlijke oogst. 

William Shakespeare 2000

Zonnig herfstweer

Het weer is de afgelopen weken nog erg lekker en er hoeft nog steeds maar weinig gedaan te worden in de moestuin, behalve ongeveer één keer per week schoffelen. De frambozen doen het in ieder geval geweldig en ik ga nu meerdere keren per week naar mijn tuin om frambozen te oogsten; nog niet zo heel erg veel, maar de drie planten zijn ook nog maar amper 1 jaar geleden in de tuin gezet; in ieder geval is het voldoende om bijna elke avond frambozen door de yoghurt te doen! Ook de radicchio groeit geweldig, evenals de ijsbergsla en de rode krulsla; ze zijn al bijna goed om te oogsten. De venkel groeit dit jaar wat langzamer, maar de bollen beginnen zich langzaamaan te vormen. Hopelijk werkt het weer nog even mee.

Herfstframbozen Autumn Bliss

De artisjokken hebben het dit jaar helaas niet goed gedaan; slechts één artisjok en die was zo klein dat ik hem maar tot bloem heb laten uitgroeien: wel een prachtig gezicht die paarse bloem!

Vandaag twee kleine pompoentjes geoogst: een prachtige oranje Red Kuri en een groene uit de Hokaido mix. Tot mijn verbazing zie ik dat er op twee andere plaatsen nu ook pompoentjes komen, maar het zijn plekken waar ik toch echt niets heb geplant! Benieuwd hoe die planten daar gekomen zijn; misschien door de eigen gemaakte compost, maar dan is het nog vreemd, omdat ik pas dit jaar voor het eerst de Hokaido mix heb gezaaid. Een pompoentje daarvan is in ieder geval ook bijna oogstbaar.

De borlotti bonen beginnen te drogen, terwijl de witte boon Grote Spaanse Witte nog steeds volop bonen maakt en nog helemaal groen is. Aan de paprika's beginnen nu meer vruchten te komen en vandaag heb ik al zeker 6 mooie rode paprika's kunnen plukken; ook was ik er een keer op tijd bij om een wat kleiner formaat courgette te kunnen plukken en heb ik nu 4 mooie kleine courgettes, die gegrild en daarna besprenkeld met zeezout en balsamico azijn heerlijk zullen smaken.

Een aantal van de rozen bloeit nog volop, zoals de witte Winchester Cathedral en de dieprode William Shakespeare 2000; ook aan Enfant de France zijn weer prachtige bloemen gekomen, maar ik ben bijna elke keer te vroeg of te laat in de tuin om de bloemen te fotograferen, maar gelukkig heb ik vandaag een bijna uitgebloeide bloem nog op de foto kunnen zetten.

Enfant de France

Relaxte tijd in de moestuin

Dit is eigenlijk de mooiste tijd van het jaar voor een moestuin; er hoeft even niet veel gewerkt te worden, maar er kan des te meer geoogst worden. De mooie nazomer maakt het nu dubbel zo lekker in de tuin: gisteren een paar uur relaxed bezig geweest om op mijn knieën wat onkruid weg te halen, rond te lopen, te kijken en foto's te maken. De tuin staat er al met al nog goed bij en er hoeft eigenlijk niet veel aan te gebeuren. Omdat de vaste planten zich enorm uitzaaien, wel een rondje met de schoffel gedaan over het (nu nog) brede toegangspad van mijn tuin naar de kas. Afgelopen maandag na het werk nog een flinke hoeveelheid groente uit mijn tuin gehaald, waaronder ruim 2 kilo vlierbessen en daarvan heb ik deze week heerlijke siroop gemaakt.

overzicht, met links asperges, stokbonen, venkel, kolen, bloemen/rozendeel en  rechts vooraan jonge rabarberplanten

Mijn 'buit' afgelopen maandag en vandaag: vlierbessen, kwetsen, paprika's, courgettes, paarse snijbonen, Grote Spaanse witte bonen, herfstframbozen, kilo's tomaten, palmkool, snijbiet, koolrabi en bietjes! En er is voorlopig nog genoeg om de komende weken opnieuw te oogsten; daarnaast ligt in mijn schuur nog een voorraad Ratte d'Ardeche aardappels, sjalotten, rode en gele uien en knoflook. De pas uitgeplante andijvie, venkel, sla en radicchio groeien ook goed, evenals de Red kuri pompoentjes. Ook de aardperen Fleuron d'Anjou zijn enorm geworden: het is echt verbazingwekkend hoe deze kleine smakelijke knolletjes in korte tijd zulke enorme planten worden. Door de wind van de afgelopen dagen zijn er een paar planten omgeknakt, maar zolang ze nog enigszins aan de plant zelf vast zitten groeien ze gewoon weer verder!

jonge rozenstruiken en rechts de aardperen

De halfstam appelboom heeft nu wel erg veel takken gekregen en daarom heb er ik vandaag een aantal flinke takken uitgehaald; als ik wacht tot de winter ben ik bang dat hij een nog grotere groeispurt krijgt, vandaar dus toch maar een late zomersnoei. Op goed geluk een aantal recht omhoog groeiende takken weggehaald zodat de boom weer een wat opener structuur krijgt. Monty Don schreef geloof ik ergens dat je door een goed gesnoeide appelboom met gemak een hoed moest kunnen gooien. Mijn Panama hoed ligt thuis dus ik heb het nog niet kunnen uitproberen!

appelboom vóór de snoei

Verder is de enige fruitboom waar dit jaar dan nog vruchten aan komen, naast de Betuwse kwets, de Gieser Wildeman leipeer; de paar peren zijn dit jaar wel erg groot geworden, maar zijn nog net niet rijp genoeg om al te plukken; nog een weekje wachten denk ik.



Gieser Wildeman peren

 

Weer oogsten

Ondanks dat ik 1 volle week niet naar de tuin ben geweest, ziet hij er gelukkig nog behoorlijk uit. Eén buurman is een maand weg geweest en hij heeft nu zijn tuin denk ik opgegeven! Het is een groot oerwoud van onkruid geworden en zijn bessen- en frambozenstruiken zijn bijna niet meer terug te vinden.Vorige week heeft hij een hele dag besteed aan het onkruid weghalen, maar toen ik gisteren langs zijn tuin kwam was daar weinig van te zien. Hij had vorig jaar een nieuw stukje grond erbij genomen en dat vol gezet met fruitstruiken; het laat maar weer eens zien hoe vaak mensen zich vergissen in de hoeveelheid werk die er mee gemoeid is om de tuin ook redelijk onder controle te houden; de meeste tijd gaat immers altijd op aan het onkruid de baas proberen te blijven. Bij mij is dat nu hoofdzakelijk nog het schoffelen van alle zichzelf uitzaaiende vaste planten en gisteren ben ik ruim 2 uur met de schoffel over de paden en lege stukken van de tuin gegaan en vervolgens nog een uurtje op mijn knieën om tussen de groenten het onkruid weg te halen. Bij de paprika's zag ik dat er een gat in de grond zat en toen ik beter keek zag ik dat zich daarin tot mijn verbazing een kikker (of een salamander?) had verstopt die mij aan zat te kijken, maar zich verder niet verroerde (behalve om adem te halen). Ik ben meerdere keren gaan kijken, maar helaas heeft hij zich niet vertoond en bleef zitten waar hij zat, waardoor ik nog niet weet wat het was; hij was heel donker grijs of bruin met een redelijk spitse bek, maar ik kon alleen zijn kop en voorpoten zien.

De pruimen beginnen nu te verkleuren, maar er zijn er dit jaar helaas ook een aantal die door schimmels aangetast zijn; ik heb de aangetaste pruimen waar ik bij kon in ieder geval weggehaald en hopelijk blijven er straks nog wel wat pruimen over om te oogsten. Dit jaar is het een slecht jaar voor de boom: eerst een flinke aantasting door wollige luis, vervolgens de pruimenmot en nu de schimmel.

diverse soorten pompoenen (Hokkaido Mix)

De pompoenen doen het in ieder geval wel goed en er zitten al enkele fraaie exemplaren aan te komen; de komkommer doet het wat minder: pas 1 vrucht dit jaar. Maar de trouwe courgettes geven weer volop vruchten, alhoewel het typisch is dat van de 2 planten het altijd maar 1 plant is die veel vruchten geeft, terwijl het dezelfde rassen zijn.

De stokbonen (Borlotti, Dynajec, Trionfo Violetto en Grote Spaanse Witte) gaan goed en ik hoop volgende week de eerste borlotti bonen en de paarse snijbonen Trionfo te kunnen plukken. De lage zwarte droogbonen Coco Noir groeien redelijk maar ik denk dat ik er te weinig van heb gezaaid om flink van te kunnen eten.

paarse snijbonen

Wel de eerste tomaten kunnen plukken: 1 grote Coeur de Boeuff tomaat, een paar dix doigts de Naples en een groot aantal Black Prince tomaten; met name die laatste tomaten zijn overheerlijk; bijna zwart van binnen en verrukkelijk sappig.

Eindelijk ook de venkel en de radicchio uitgeplant; de venkel staat nu op het bed waar de aardbeien stonden en de radicchio op het stuk grond waar de aardappels hebben gestaan; sla is dit jaar geen succes gebleken, wat op zich wel jammer is; misschien dat ik deze week nog wat probeer te zaaien of anders kijk of er nog wat slaplantjes te koop zijn. Niet vergeten om binnenkort ook weer andijvie en veldsla te zaaien.

uitgeplante radicchio

en venkel

Oogsten

Na een week afwezigheid is het eerste werk in de tuin steeds weer onkruid trekken en door de vele regen komt daar ook nog eens het terugknippen van de enorm gegroeide vaste planten bij. Maar eindelijk valt er nu ook wat te oogsten. De andere rijen met tuinbonen waren gelukkig nog niet helemaal aangevallen door de vogels en ik heb een grote zak (bijna een emmer vol) met twee soorten tuinbonen kunnen plukken. Daarna heb ik ook deze bonen met een net afgedekt. Voor de rode kruisbes had ik pas een kleine fruitkooi van 1 meter doorsnede gekocht en deze heb ik gisteren in elkaar gezet en over de struik geplaatst; dit jaar zijn de rode kruisbessen dus voor mij en niet voor de vogels. Die hebben toch genoeg te snoepen in mijn tuin. De rode bessenstruiken heb ik dit jaar niet afgedekt en bij het plukken van de aardbeien gooi ik de te zachte aardbeien verder in de tuin. Die vinden ze dan vast wel als ik mijn hielen gelicht heb.

Tot mijn grote verrassing zag ik dat er aan de rode bessenstruiken Jonkheer van Tets toch mooie rode bessen hangen.  De laatste twee jaar gaven de struiken een slechte oogst en daarom had ik dit jaar niet meer de moeite genomen om de struiken met een net af te dekken. De planten had ik vorig jaar flink gesnoeid en ze maken nu heel veel nieuwe scheuten; door het vele blad had ik niet gezien dat er mooie bessen aan zaten; op de valreep dus twee bakjes met rode bessen kunnen plukken.

bladbroccoli en palmkool oogst 

De eerste aardappels staan nu in bloei en de palmkool en bladbroccoli groeien voorspoedig; van deze laatste heb ik vandaag al enkele bladeren geplukt om deze week heerlijk van te genieten. Ik had ook nog enkele sjalotten al uit de grond gehaald, maar ben ze helaas vergeten mee te nemen; ik had ook zoveel om mee te nemen vandaag: een mooie krop rode ijsbergsla, mijn eerste kropje flashy butter-oak sla (zaad van denieuwetuin.be), 5 bakken met aardbeien, 2 bakjes met rode bessen, en de palmkool en bladbroccoli.

De pompoenen en courgettes hebben hun eerste bloemen en de pas gezaaide zomersla is ook al behoorlijk ontkiemd.
Door de regen hebben de stokbonen veel last van slakken en groeien ze niet zo goed; bij één stok zijn alle paarse snijbonen afgeknaagd en daar heb ik vandaag dan nog maar wat nieuwe bonen in de grond gelegd. Deze week alweer venkel, andijvie en radicchio thuis voorzaaien.

pompoen

Weer een lading plantjes de grond in

uitgeplante palmkool en bladbroccoli

Wat een tropische hitte deze dagen en wat een verschil met vorige week toen we zelfs nog flinke nachtvorst hadden. Inmiddels staan nu alle thuis voorgezaaide plantjes in de tuin: al met al nog een flinke klus om alle planten heelhuids in de auto te krijgen en vervolgens weer uit te laden. Zaterdag heb ik de courgettes, pompoenen, komkommers, de Yacon planten en de laatste pepers uitgeplant en gisteren de palmkool, bladbroccoli en artisjokken. Tussendoor nog beide dagen flink met de schoffel rond gegaan om het nu wel erg snel groeiende onkruid de baas te blijven. De asperges groeien nu zo hard dat ik het niet kan bijbenen met steken, dus laat ik er maar een aantal doorgroeien.

De tot de grond teruggevroren klimroos Zéphirine Drouhin loopt gelukkig weer flink uit en heeft al aardig wat nieuwe scheuten van zo'n 60 centimeter hoog. De nieuwe rozenboog met de 'ingebouwde' buigbare draden is erg makkelijk. Zo kan ik de scheuten snel vast zetten zonder eerst weer naar touw te moeten gaan zoeken.



Therese Bugnet

De eerste rozen van 'Thérèse Bugnet' en Blanc Double de Coubert staan in bloei en van de meeste andere rozen zal het niet lang meer duren voordat ook die weer in bloei staan. Alleen de Engelse rozen William Shakespeare 2000, Winchester Cathedral en Glamis Castle hebben veel van de vorst geleden en zijn alle tot de grond dood gevroren. Ze lopen wel weer uit, maar het zal lang duren voordat ook deze rozen in bloei gaan komen. De donkerrode pioenroos Buckeye Belle is nu met haar grote donkerrode bloemen een echte eyecatcher en staat schitterend tussen de paarse salie. Zelfs de harde wind van de afgelopen dagen heeft de planten niet geschaad en staan ze zonder steun nog mooi recht overeind.

Dit jaar kan ik voor het eerst ook genieten van de schaduw die de pruimenboom geeft en hoef ik niet de parasol op te zetten om even uit de zon te kunnen zitten om wat verkoeling te zoeken. Een volkstuin moet zonnig zijn, maar voor de moestuinder is schaduw af en toe wel nodig!

Pioenrozen met op achtergrond o.a. uien, knoflook, aardappels, aardperen en vlier

schaduw

Bonen gelegd

Afgelopen donderdag met Hemelvaart lekker lang in de tuin gewerkt en een paar peperplantjes in de kas uitgeplant. De paprikaplanten, de resterende pepers en de mini paprika's (Ampuis) heb ik in de tuin geplant; paprika's zet ik voortaan niet meer in de kas, omdat ik gemerkt heb dat deze planten het buiten veel beter doen en voor de twee andere soorten kan ik zo aan het eind van het seizoen bekijken of ze het in de kas beter of slechter doen dan de plantjes die 'buiten' staan. Ook heb ik de stokken voor de stokbonen in de grond gestoken en de diverse soorten bonen gelegd. Op een ander stukje heb ik twee soorten lage boontjes gelegd: coco noir, een zwarte dopboon en stamslabonen 'Anellino di Trento', een Noord-Italiaans groen gemarmerd en gebogen boontje.

In de koude bak thuis staan nu verder de nog af te harden Yacon planten, courgettes, komkommers en pompoen; met een beetje geluk kan ik die komend weekend in de tuin uitplanten. Ik heb de oude rozenboog achter in de tuin weer rechtop gezet; daar laat ik dan straks de komkommers tegenaan groeien en plant ik de pompoenen in het midden van de boog. Ook de palmkool en bladbroccoli kunnen denk ik volgende week wel uitgeplant worden en dan zit de tuin weer helemaal vol. Nu is het wachten op de eerste oogst van aardbeien en tuinbonen.


palmkool

Bladbroccoli

Yacon, artisjokken, courgettes, pompoenen, komkommers, palmkool en pepers

'To Bloom or not to Bloom'

Het is jammer genoeg nog steeds te koud 's nachts met temperaturen rond het vriespunt om de tomaten in de kas uit te planten; wat een verschil met vorig jaar toen april een erg warme maand was en de tomaten rond deze tijd al in de kas stonden. Ik moet dus nog even geduld uitoefenen en wachten op wat betere temperaturen.

Gieser Wildeman

De Gieser Wildeman peer heeft gelukkig geen schade van de vorst opgelopen en hangt vol met bloesem, terwijl de kleipeer -die het vorig jaar zo goed had gedaan- geen enkel bloempje heeft. Misschien een combinatie van beurtjaar en strenge vorst? De pruim daarentegen bloeit weer volop en ook de bloesemknoppen van de appels staan op het punt van open gaan. De in het najaar geplante kweepeer heeft zo te zien de vorst inderdaad niet overleefd en staat er dood bij. Ik wacht nog een maandje om te zien of er nog toch nog leven in zit, maar waarschijnlijk zit er niets anders op dan in het najaar een nieuwe struik te planten.

kleipeer

Betuwse kwets

Van de op 23 maart gepote aardappels zie ik op sommige plaatsen de Rattes al boven de aangeaarde heuveltjes verschijnen! In verband met de nachtvorsten heb ik er nog wat extra grond als bescherming op gelegd. Gisteren ben ik dan eindelijk begonnen met het eerste buiten zaaien van het jaar van paarse en lichtgroene koolrabi, een rijtje rucola, twee soorten bietjes en de donkerrode snijbiet 'Rhubarb Chard'. Deze week ga ik binnenshuis weer verder met het zaaien van courgettes, komkommer en pompoenen (een 'Hokkaido Mix' en 'Red Kuri'). Over een paar weken (rond half mei) kunnen dan de vele soorten bonen de grond in en alle voorgezaaide pepers, paprika's, artisjokken, courgettes, komkommers en pompoenen mogen dan ook eindelijk uitgeplant worden; het bizarre is dan dat ik dan tegen die tijd ook kan gaan starten met het zaaien van 'najaars'- groenten zoals roodlof, venkel, andijvie en veldsla, terwijl het toch nog eerst echt een keertje zomer zal moeten worden. Als je een moestuin hebt lijken de seizoenen wel erg hard voorbij te gaan!