Eerste koude Nacht

Op het journaal hoorde ik gisteren dat het vannacht 2 graden Celsius zou worden; al behoorlijk fris dus voor eind september. Vanmorgen nog even naar de tuin geweest, maar daar was van de koude nacht gelukkig niets te merken. De courgettes groeien nu in een wat rustiger tempo en ik heb er twee van een redelijk formaat kunnen plukken.

ijsberg- en rode krulsla

De ijsbergsla begint behoorlijke kroppen te maken en daarvan kan ik er volgende week wel een of twee mee naar huis nemen. De borlotti bonen zijn zo goed als gedroogd en de gedroogde peulen heb ik van de planten afgeknipt om ze thuis in de schuur nog verder te laten drogen en straks te doppen.

De bietjes groeien gestaag door en, doordat ik ze in het  voorjaar redelijk dicht gezaaid had, zorgen zelf prachtig voor een gespreide oogst; de afgelopen tijd plukte ik steeds de grootste (!) bietjes, waardoor de andere plantjes weer wat meer ruimte kregen om te groeien en dan een paar weken later goed zijn om te plukken. Er staan er in ieder geval nu nog genoeg om een paar weken vooruit te kunnen. Van de snijbiet ga ik straks weer een hartige taart maken; verder nog een nieuw vooraadje palmkool mee naar huis genomen om deze week weer van te smullen en een mooie rode paprika.



bietjes Bull's blood

radicchio

Alles groeit nu in een rustig maar gestaag tempo: radicchio, andijvie, venkel zijn over enkele weken prima te oogsten. Jammer dat de vogels mijn frambozen ontdekt hebben: er hing vandaag maar één (amper) rijpe framboos aan de struik. Volgend jaar zal ik deze struiken toch maar met een net gaan afdekken om zelf ook nog van de frambozen te kunnen genieten; wat fruit betreft is het dit jaar maar een slecht jaar: amper peren, weinig aardbeien en pruimen, geen appels, geen bramen, geen loganbessen en nu -door de vogels- ook maar weinig frambozen. Gelukkig heeft de vlier wel voldoende bessen geproduceerd, maar daar heb ik al zoveel van geplukt dat ik de rest voor de vogels laat hangen. Jammer dat ze zo ondankbaar zijn en als toetje dan toch nog mijn frambozen opeten.



Yacon plant

De Yacon planten zijn redelijk gegroeid, maar niet zo hoog geworden als ik had gedacht; ze zijn amper een meter hoog; ik ben heel benieuwd of er ook eetbare knollen gevormd zijn. Moet dus wel het weer in de gaten houden, want deze planten zijn -net als dahlia's- heel koude gevoelig. Misschien dat ik volgende week vast één plant ga opgraven. Van dezelfde familie is dan de aardpeer totaal anders: die plant kan juist heel goed tegen kou en je oogst ze pas na de eerste vorst; knollen die je vergeet te oogsten lopen in het voorjaar gewoon uit. Ze zeggen wel eens dat als je eenmaal een aardpeer in je tuin hebt, je altijd aardperen in je tuin hebt. In het  voorjaar heb ik 4 rode aardpeertjes in mijn tuin geplant en het zijn inmiddels enorme planten geworden van meer dan twee meter hoog.

Zonnig herfstweer

Het weer is de afgelopen weken nog erg lekker en er hoeft nog steeds maar weinig gedaan te worden in de moestuin, behalve ongeveer één keer per week schoffelen. De frambozen doen het in ieder geval geweldig en ik ga nu meerdere keren per week naar mijn tuin om frambozen te oogsten; nog niet zo heel erg veel, maar de drie planten zijn ook nog maar amper 1 jaar geleden in de tuin gezet; in ieder geval is het voldoende om bijna elke avond frambozen door de yoghurt te doen! Ook de radicchio groeit geweldig, evenals de ijsbergsla en de rode krulsla; ze zijn al bijna goed om te oogsten. De venkel groeit dit jaar wat langzamer, maar de bollen beginnen zich langzaamaan te vormen. Hopelijk werkt het weer nog even mee.

Herfstframbozen Autumn Bliss

De artisjokken hebben het dit jaar helaas niet goed gedaan; slechts één artisjok en die was zo klein dat ik hem maar tot bloem heb laten uitgroeien: wel een prachtig gezicht die paarse bloem!

Vandaag twee kleine pompoentjes geoogst: een prachtige oranje Red Kuri en een groene uit de Hokaido mix. Tot mijn verbazing zie ik dat er op twee andere plaatsen nu ook pompoentjes komen, maar het zijn plekken waar ik toch echt niets heb geplant! Benieuwd hoe die planten daar gekomen zijn; misschien door de eigen gemaakte compost, maar dan is het nog vreemd, omdat ik pas dit jaar voor het eerst de Hokaido mix heb gezaaid. Een pompoentje daarvan is in ieder geval ook bijna oogstbaar.

De borlotti bonen beginnen te drogen, terwijl de witte boon Grote Spaanse Witte nog steeds volop bonen maakt en nog helemaal groen is. Aan de paprika's beginnen nu meer vruchten te komen en vandaag heb ik al zeker 6 mooie rode paprika's kunnen plukken; ook was ik er een keer op tijd bij om een wat kleiner formaat courgette te kunnen plukken en heb ik nu 4 mooie kleine courgettes, die gegrild en daarna besprenkeld met zeezout en balsamico azijn heerlijk zullen smaken.

Een aantal van de rozen bloeit nog volop, zoals de witte Winchester Cathedral en de dieprode William Shakespeare 2000; ook aan Enfant de France zijn weer prachtige bloemen gekomen, maar ik ben bijna elke keer te vroeg of te laat in de tuin om de bloemen te fotograferen, maar gelukkig heb ik vandaag een bijna uitgebloeide bloem nog op de foto kunnen zetten.

Enfant de France

Vakantie

Na een heel jaar werken eindelijk vakantie; heerlijk: niets moet en alles kan en ook het weer werkt even mee. Gisteren was het hier warm, zonnig en droog en heb ik een lange dag in de moestuin doorgebracht. Eerst met het gewoon lekker rondlopen en vervolgens met het bekijken wat anders moet in de tuin. Doordat ik de afgelopen weken veel van de zichzelf enorm uitzaaiende vaste planten heb verwijderd kan ik nu ook zien waar misschien plaats is om nog meer rozen te zetten! Als ik optimistisch ben is er plek voor zeker 10 nieuwe rozen, maar ik kan het misschien maar beter iets meer bescheiden houden. Zal de komende weken dus nog kritisch blijven kijken naar potentiële plekken. Eén roos van mijn verlanglijstje moet er zeker komen en dat is de rugosa roos Ritausma die ik vorige week bij kwekerij De Bierkreek heb gezien; er is een hele mooie plaats vrijgekomen in de buurt van de rugosaroos Blanc Double de Coubert, naast een van de appelbomen.

herfstframboos Autumn Bliss

beginnende framboos naast bloem

De tuin zelf staat er redelijk bij en de bonen beginnen goed te groeien; nog even en ik kan de eerste bonen plukken; ook de tomaten, bietjes, snijbiet, koolrabi, palmkool en paprika's groeien goed. Alleen de sla en de artisjokken gaan dit jaar niet goed. Aan slechts één artisjokplant zit nu een kleine artisjok; de rest heeft alleen nog maar blad aangemaakt. Ook aan de bramen hangen dit jaar weinig vruchten, maar de vorig jaar geplante frambozen doen het geweldig en daar zal ik binnenkort zo te zien bakken vol van kunnen plukken.

rode paprika

en naar rood verkleurend

Glorie van Holland halfstam appel

De appelbomen hebben dit jaar maar weinig vruchten en ik zag dat van de paar appels die aan de Glorie van Holland hangen, er al eentje door de vogels is aangevreten; hopelijk blijven ze van de andere appels af. Maar de vlier daarentegen hangt nu vol met bessen, dus dat wordt straks heerlijk vlierbessensiroop maken. De struik begint alleen wel erg groot te worden en ik zal hem komend voorjaar maar verder terugsnoeien dan ik dit jaar heb gedaan. Voor nu heb ik een paar van de langste takken wat teruggeknipt. Ook de leiappels heb ik alweer flink in model gebracht door alle lange scheuten tot op 1 à 2 bladeren terug te knippen.


De thuis gezaaide venkel en radicchio staan er na het verspenen goed bij en kunnen binnenkort uitgeplant worden; ik denk dat ik dit jaar eens op de leeg blijvende stukken grond wat groenbemester ga inzaaien; waarschijnlijk de mooie phacaelia (ook wel bijenbrood genoemd).

Snoeien en eerste tuinbonen

Dit weekend alleen zaterdag een paar uurtjes tijd gehad om in de tuin te werken; door de vele regen die we in mei hebben gehad zijn veel planten enorm groot geworden; de vaste salie heb ik nog nooit zo hoog gezien en moet binnenkort dan ook dringend een stuk teruggeknipt worden. Veel -inmiddels uitgebloeide- akeleiplanten heb ik eruit getrokken en een aantal heb ik tot de grond teruggeknipt. Ook de Oriëntaalse papavers heb ik helemaal teruggesnoeid en een deel van het blad maar op de grond (als mulch) laten liggen.



Gieser Wildeman peer

De leiappels hebben helaas amper vrucht gezet en maken nu alleen heel veel nieuwe scheuten aan, die ik bijna allemaal tot op circa 3 bladeren heb teruggesnoeid. De Gieser Wildeman peer daarentegen hangt gelukkig wel goed vol met kleine peertjes. In alle appelbomen zitten helaas ook dit jaar weer veel webjes met kleine rupsjes tussen de bladeren verstopt; met handschoenen aan heb ik de meeste er uit gekregen voordat ze te groot zijn geworden en de bomen helemaal kaal vreten. De pruimenboom heeft dit jaar erg veel last van een wit/grijze wollige luis aan de onderkant van alle bladeren, maar ik zou niet weten wat ik daartegen nog kan doen. Spuiten wil ik niet en zal bij een zo'n grote boom trouwens ook niet echt lukken, dus ik hoop maar dat de lieveheersbeestjes en andere 'eters' de schade in de hand weten te houden. Misschien dat de regen van vandaag wat verbetering brengt.

spinsels tussen bladeren appelbomen

Aan de paprika's en de pepers hangen al groene vruchten en de courgette begint al bloemknoppen te maken. Eindelijk heb ik nu ook de citrusafrikaantjes tussen de kolen uit kunnen planten; ik ben benieuwd of daardoor de planten minder last van rupsen zullen krijgen, maar ik verwacht er niet al te veel van. Dit jaar had ik geen zin om weer een net over de kolen te spannen tegen de vlinders, dus ik zal de plantjes goed in de gaten moeten houden.


Gisteren ook het net over de aardbeien gespannen, wat toch weer veel werk is; ik weet daarom nu nog niet of ik volgend jaar weer aardbeien ga zetten: het planten, terugknippen van de uitlopers, onkruid weghalen, stro of iets anders onder de aardbeien leggen en zelfs het moeizaam tussen de netten door plukken van aardbeien is vervelend werk, waar dan weer wel een paar weken overheerlijke aardbeien tegenover staan. De huidige planten heb ik vorig jaar laten staan, omdat ik dacht dat dat makkelijker zou zijn, maar niets is minder waar. Er hangen al wel heel veel vruchten aan, maar doordat de planten zo groot zijn, hoop ik dat ik er straks goed bij kan om ze te plukken!

De tomaten in de kas groeien goed, maar hebben wel wat last gehad van de warmte van de afgelopen dagen want ik zie dat enkele toppen helemaal verdroogd zijn door de hitte, ondanks dat de ramen en de deur van de kas dag en nacht open staan; ik probeer dit jaar het dieven goed bij te houden om te voorkomen dat het onoverzichtelijke struiken worden, maar voordat ik het weer goed en wel in de gaten had, zijn er toch weer flinke 'vertakkingen' ontstaan. De grootste laat ik nu dan maar doorgroeien, ook om te voorkomen dat door de warmte misschien niet alle bloemen goed vrucht zullen zetten.

De Aguadulce tuinbonen zijn nu precies goed van formaat en ik heb al een eerste oogst kunnen plukken; de twee andere soorten tuinbonen zijn wat later, waardoor ik zo straks een mooi gespreide oogst heb; aan de Leidse hangers komen nu de eerste kleine bonen en de rode tuinbonen zijn pas net goed bestoven en hangen nog vol met bloemen.

Verspenen en zaaien

Afgelopen vrijdag heb ik de vier soorten tomaten uitgeplant in de kas. Van de regen die dag had ik daar binnen gelukkig geen last. De planten zijn eigenlijk al iets te groot; volgend jaar de tomaten maar wat later zaaien. Tussen de buien door nog wel flink veel rabarberstengels geoogst, maar jammer genoeg groeien de asperges door de kou nu niet verder en eigenlijk zou ik de plastic tunnels er weer over moeten zetten, maar ik hoop dat het nu toch binnenkort eindelijk eens wat beter weer gaat worden.

afrikaantjes na verspenen

Al die regen en zelfs hagel vandaag begint nu te vervelen. Dit regenachtige weer is dan weer wel prettig om binnenshuis verder te gaan met verspenen en zaaien. Vandaag heb ik de twee soorten citrus afrikaantjes in modules verspeend en de palmkool en de bladbroccoli (waarvan ik veel te veel had gezaaid!) in potjes opgepot. Volgend jaar dus wat minder enthousiast zaaien. De kolen staan nu buiten in de koude bak naast de verpotte artisjokken en de diverse soorten sla in hun zaaibakje.

De blokpaprika's en verschillende soorten pepers groeien nu mooi compact uit; daarvan is de zaaidatum van eind februari wel een goede tijd, maar het zou ook 1 of 2 weken later mogen.
Naast het verspenen nu ook weer verder gegaan met zaaien van twee soorten komkommers, pompoenen en courgettes. Naar de dit jaar uitgekozen komkommerrassen ben ik heel benieuwd. Ik heb een bruine craquelé-komkommer 'Keizer Alexander' en een augurk én komkommer 'Eureka'. De keizer komt uit de streek van Sikkim (Himalaya), krijgt dikke langwerpige vruchten, zou perfect moeten smaken en is chocoladebruin met lichtbruine craquelé-achtige nerfjes. Zelfs bij slechte zomers zou de oogst goed moeten zijn.
Ook de Eureka lijkt me wel bijzonder: jong geoogst is het een fantastische augurk en later oogsten geeft een korte maar zeer smakelijke komkommer; en tot slot heeft deze plant een zeer hoge bestendigheid tegen virus- en schimmelziekten. Teelt in de volle grond is succesvol.

 Van de binnenshuis opgepotte Yacon knollen komen nu al kleine blaadjes boven de grond tevoorschijn en in de moestuin zag ik vrijdag de eerste bladpuntjes van een van de aardperen opkomen. Met al die regen moet de moestuin binnen een paar weken wel losbarsten als de zon zich straks eens laat zien. Nog even en dan kunnen half mei -na de IJsheiligen- de bonen ook de grond in.