Weer meer rozen

Deze week maar weinig gedaan in de moestuin; ik heb alleen een rondje gemaakt om de exacte plaatsen te zoeken waar ik over een paar weken nieuwe rozen kan planten. Vorige week heb ik bij kwekerij de Bierkreek namelijk 10 bijzondere oude rozen (voornamelijk Gallica's) besteld om in het rozendeel van de tuin te planten. Doordat ik van de zomer een groot aantal vaste planten er uit heb gehaald is er plaats voor meer rozen. In een van de laatste uitzendingen van Gardener's World zag ik hoe Monty Don een kleine rambler roos tegen een halfstam appelboom plantte en dat leek me ook wel iets voor mijn tuin! Na veel zoeken en tips ben ik op de heel oude klimroos Rosa Moschata gekomen die straks tegen mijn appelboom Glorie van Holland mag klimmen.

Ook heb ik de wel heel bijzondere doorbloeiende en geurende roos Mike's Old Fashioned Pink (Bonne Chance) besteld. Deze roos is in Nederland alleen (in beperkte mate) verkrijgbaar bij De Bierkreek. Het is een roos van de in 2009 overleden rozenkweker Malcom Lowe en ik heb er een perfecte plaats in mijn tuin voor gevonden!

©Foto de Bierkreek

Verder heb ik nog de volgende rozen besteld:
Président de Sèze (Gallica), De la Maître Ecole (Gallica), Duchesse de Berry (Gallica hybrid), Duchesse de Montebello (Gallica), Felicia (Hybrid Musk van Rev. Pemberton), Deuil de la Paul Fontaine (mosroos), Ritausma (Hybrid Rugosa) en Mousseux du Jappon (mosroos). Maar wie weet komen er over niet al te lange tijd nog meer nieuwe (oude) rozen bij en krijg ik zo een klein rosarium in mijn moestuin.

Met mijn nieuwe telefoon heb ik de mogelijkheid om panorama foto's te maken; erg handig en nu heb ik ook betere overzichtfoto's van de moestuin. Aan het tuinplan voor volgend jaar ben ik nog niet toegekomen; het is een klusje dat ik op de een of andere manier maar steeds blijf uitstellen, maar gelukkig heb ik daar nog tijd genoeg voor totdat volgend jaar weer een nieuw groeiseizoen begint.



links (half in beeld) fruitbomen-, midden moestuin- en rechts het rozengedeelte

Rood

kaal aspergebed

Na een hopeloos natte vrijdag en zaterdag, vandaag gelukkig een redelijk mooie dag met af en toe wat zon en slechts een heel enkel buitje. Helaas is één dag in de week te weinig om de tuin goed bij te kunnen houden, maar op dit moment kan het dus niet anders en moet ik het meeste onkruid nu dan maar even met rust laten en me concentreren op het andere werk. Vrijdagavond zag ik op Gardeners World dat Monty Don zijn asperges al ging afknippen om te voorkomen dat door de wind de grote planten te veel heen en weer waaien en dus de planten zelf in de grond beschadigd raken. Dat was dan vandaag mijn eerste werk en nog een flinke klus. De twintig planten zijn inmiddels flink gegroeid en met zo'n zes stengels per plant, valt er aardig wat te snoeien. Bij de eigenaar van de grond lag nog een grote berg compost/mest voor de huurders en ik heb 1 kruiwagen vol meegenomen en die op het nu kale aspergebed gelegd. Een buurman zei dat het compost was, maar ik geloof eerder dat het champignonmest is, omdat ik flinke champignons in de grote berg zag groeien. Voor de asperges zal champignonmest niet zo'n kwaad kunnen, maar voor de rest van de tuin gebruik ik het liever niet omdat het lang in de grond blijft en aardappels er erg veel last van schurft van krijgen.

Nadat ik andere leeggekomen delen van de tuin nog wat verder onkruidvrij had gemaakt heb ik de plantenstengels van de asperges op de kale stukken grond gelegd ter bescherming van de bodem in de winter.
Ook heb ik de meeste stokken van de stokbonen uit de grond gehaald en de restant planten op de composthoop gegooid; nu staan er nog vier stokken in de grond waaraan de witte droogboon Grote Spaanse Witte doorgroeit; wie weet kan ik eind oktober nog steeds verse bonen oogsten? Het is een dankbare boon en een flinke groeier, die veel hoger wordt dan de 2.50 meter hoge stokken; bovenin is het dan ook een grote warboel van groen en bonen!



Stokboon Grote Spaanse Witte

Verder heb ik de courgetteplanten en de paprikaplanten op de composthoop gegooid en nog een paar laatste kleine courgettes en groene paprika's meegenomen naar huis. Het was moeilijk kiezen wat ik nog meer zou meenemen deze week, omdat er toch nog redelijk veel aan groente te oogsten valt; ik heb nu 1 grote krop ijsbergsla, 2 kleine kropjes rode krulsla, 3 stronken andijvie, een flinke hoeveelheid palmkool en nog een bakje met frambozen in de koelkast liggen. Snijbiet, bietjes en venkel zijn een volgende keer weer aan de beurt. Ik had nog knoflook meegenomen om uit te planten, maar daar ben ik jammer genoeg niet meer aan toegekomen; misschien dat er volgende week nog een paar mooie dagen in het weekend gaan komen om dat klusje te doen.



Snijbiet

Toen ik de foto's die ik vandaag gemaakt had terugzag viel het me op dat er nu zulke mooie rode planten in de tuin staan. De blauwe bosbes is schitterend rood verkleurd, de snijbiet waar het zonlicht prachtig op de rode stengels en het roodachtige blad valt en de Hybrid Rugosa roos Thérèse Bugnet, waarvan de rode stengels nu extra opvallen doordat het meeste blad van deze roos is afgevallen.

Blauwe bosbes in rode hersftkleur

Therese Bugnet

 

Stilte na de storm

Na twee weken afwezigheid eindelijk weer eens tijd gehad om naar de tuin te gaan en vandaag was een heerlijk windstille en zonnige dag om in de tuin te werken; zoals te verwachten was is het onkruid intussen weer flink gegroeid en het grootste deel van de tijd (zo'n 4 uur) is opgegaan aan het op mijn knieën rondkruipen en onkruid trekken. Maar daarnaast  heb ik gelukkig ook nog kunnen oogsten: tot mijn grote verbazing zijn de vogels nu ineens wel -grotendeels- van de frambozen afgebleven en heb ik nu een grote bak vol met heerlijk sappige frambozen kunnen plukken. De ijsbergsla is door de vele regen goed gegroeid en ik heb nu twee mooie kroppen mee naar huis genomen. Daarnaast nog twee mooie -zichzelf uitgezaaide -rucolaplanten, 3 kleine venkelknollen, twee enorme courgettes (goed voor de soep) en een klein pompoentje geoogst. De andijvie en radicchio groeien goed, maar ik wacht daarmee nog even met oogsten tot volgende week; ik kan toch niet alles tegelijk opeten en vers geoogst is ook gewoon het lekkerst.

Venkel

andijvie

Nadat het meest in het oog springende onkruid (voornamelijk graspollen en zaailingen van salie en kattekruid) weggehaald is ziet de tuin er gelijk weer wat beter uit. Door de storm van de afgelopen dagen en van vorige week, zijn de aardperen flink scheef komen te staan en zijn er ook veel dikke takken afgebroken. Doordat de planten zo zwaar zijn en scheef staan, zijn de knollen nu zelf boven de grond gekomen. Ik heb de dikste stammen maar een stuk ingekort en de afgebroken takken afgeknipt. Over de blootliggende knollen heb ik extra grond gelegd, zodat ze mooi in het donker verder kunnen groeien.

omgewaaide aardperen

radichico

De Yacon planten beginnen toch groter te worden; omdat ik helaas geen tijd meer had om één plant op te graven hoop ik maar dat het de komende week niet al te koud wordt en dat de knollen in de grond goed zullen blijven. Klusje voor de komende week (als het dan tenminste weer daarvoor is).
Een paar rozen staan nog steeds in bloei en er zoemen nog steeds hommels en er fladderen veel vlinders rond in de tuin, maar het zal nu niet lang meer duren voordat de herfst echt toeslaat en het weer rustiger wordt in de tuin. Hopelijk kom ik dan ook eens toe aan het maken van een moestuinplan voor komend jaar en het bestellen van nieuwe zaden, plantuien en pootaardappelen. Ik twijfel nog of ik niet toch deze maand wat knoflookteentjes zal planten van de dit jaar geoogste knoflookbollen. Het is weinig werk om te doen en twee bollen geven toch een behoorlijke oogst. 

William Shakespeare 2000

Eerste koude Nacht

Op het journaal hoorde ik gisteren dat het vannacht 2 graden Celsius zou worden; al behoorlijk fris dus voor eind september. Vanmorgen nog even naar de tuin geweest, maar daar was van de koude nacht gelukkig niets te merken. De courgettes groeien nu in een wat rustiger tempo en ik heb er twee van een redelijk formaat kunnen plukken.

ijsberg- en rode krulsla

De ijsbergsla begint behoorlijke kroppen te maken en daarvan kan ik er volgende week wel een of twee mee naar huis nemen. De borlotti bonen zijn zo goed als gedroogd en de gedroogde peulen heb ik van de planten afgeknipt om ze thuis in de schuur nog verder te laten drogen en straks te doppen.

De bietjes groeien gestaag door en, doordat ik ze in het  voorjaar redelijk dicht gezaaid had, zorgen zelf prachtig voor een gespreide oogst; de afgelopen tijd plukte ik steeds de grootste (!) bietjes, waardoor de andere plantjes weer wat meer ruimte kregen om te groeien en dan een paar weken later goed zijn om te plukken. Er staan er in ieder geval nu nog genoeg om een paar weken vooruit te kunnen. Van de snijbiet ga ik straks weer een hartige taart maken; verder nog een nieuw vooraadje palmkool mee naar huis genomen om deze week weer van te smullen en een mooie rode paprika.



bietjes Bull's blood

radicchio

Alles groeit nu in een rustig maar gestaag tempo: radicchio, andijvie, venkel zijn over enkele weken prima te oogsten. Jammer dat de vogels mijn frambozen ontdekt hebben: er hing vandaag maar één (amper) rijpe framboos aan de struik. Volgend jaar zal ik deze struiken toch maar met een net gaan afdekken om zelf ook nog van de frambozen te kunnen genieten; wat fruit betreft is het dit jaar maar een slecht jaar: amper peren, weinig aardbeien en pruimen, geen appels, geen bramen, geen loganbessen en nu -door de vogels- ook maar weinig frambozen. Gelukkig heeft de vlier wel voldoende bessen geproduceerd, maar daar heb ik al zoveel van geplukt dat ik de rest voor de vogels laat hangen. Jammer dat ze zo ondankbaar zijn en als toetje dan toch nog mijn frambozen opeten.



Yacon plant

De Yacon planten zijn redelijk gegroeid, maar niet zo hoog geworden als ik had gedacht; ze zijn amper een meter hoog; ik ben heel benieuwd of er ook eetbare knollen gevormd zijn. Moet dus wel het weer in de gaten houden, want deze planten zijn -net als dahlia's- heel koude gevoelig. Misschien dat ik volgende week vast één plant ga opgraven. Van dezelfde familie is dan de aardpeer totaal anders: die plant kan juist heel goed tegen kou en je oogst ze pas na de eerste vorst; knollen die je vergeet te oogsten lopen in het voorjaar gewoon uit. Ze zeggen wel eens dat als je eenmaal een aardpeer in je tuin hebt, je altijd aardperen in je tuin hebt. In het  voorjaar heb ik 4 rode aardpeertjes in mijn tuin geplant en het zijn inmiddels enorme planten geworden van meer dan twee meter hoog.

Zonnig herfstweer

Het weer is de afgelopen weken nog erg lekker en er hoeft nog steeds maar weinig gedaan te worden in de moestuin, behalve ongeveer één keer per week schoffelen. De frambozen doen het in ieder geval geweldig en ik ga nu meerdere keren per week naar mijn tuin om frambozen te oogsten; nog niet zo heel erg veel, maar de drie planten zijn ook nog maar amper 1 jaar geleden in de tuin gezet; in ieder geval is het voldoende om bijna elke avond frambozen door de yoghurt te doen! Ook de radicchio groeit geweldig, evenals de ijsbergsla en de rode krulsla; ze zijn al bijna goed om te oogsten. De venkel groeit dit jaar wat langzamer, maar de bollen beginnen zich langzaamaan te vormen. Hopelijk werkt het weer nog even mee.

Herfstframbozen Autumn Bliss

De artisjokken hebben het dit jaar helaas niet goed gedaan; slechts één artisjok en die was zo klein dat ik hem maar tot bloem heb laten uitgroeien: wel een prachtig gezicht die paarse bloem!

Vandaag twee kleine pompoentjes geoogst: een prachtige oranje Red Kuri en een groene uit de Hokaido mix. Tot mijn verbazing zie ik dat er op twee andere plaatsen nu ook pompoentjes komen, maar het zijn plekken waar ik toch echt niets heb geplant! Benieuwd hoe die planten daar gekomen zijn; misschien door de eigen gemaakte compost, maar dan is het nog vreemd, omdat ik pas dit jaar voor het eerst de Hokaido mix heb gezaaid. Een pompoentje daarvan is in ieder geval ook bijna oogstbaar.

De borlotti bonen beginnen te drogen, terwijl de witte boon Grote Spaanse Witte nog steeds volop bonen maakt en nog helemaal groen is. Aan de paprika's beginnen nu meer vruchten te komen en vandaag heb ik al zeker 6 mooie rode paprika's kunnen plukken; ook was ik er een keer op tijd bij om een wat kleiner formaat courgette te kunnen plukken en heb ik nu 4 mooie kleine courgettes, die gegrild en daarna besprenkeld met zeezout en balsamico azijn heerlijk zullen smaken.

Een aantal van de rozen bloeit nog volop, zoals de witte Winchester Cathedral en de dieprode William Shakespeare 2000; ook aan Enfant de France zijn weer prachtige bloemen gekomen, maar ik ben bijna elke keer te vroeg of te laat in de tuin om de bloemen te fotograferen, maar gelukkig heb ik vandaag een bijna uitgebloeide bloem nog op de foto kunnen zetten.

Enfant de France

Relaxte tijd in de moestuin

Dit is eigenlijk de mooiste tijd van het jaar voor een moestuin; er hoeft even niet veel gewerkt te worden, maar er kan des te meer geoogst worden. De mooie nazomer maakt het nu dubbel zo lekker in de tuin: gisteren een paar uur relaxed bezig geweest om op mijn knieën wat onkruid weg te halen, rond te lopen, te kijken en foto's te maken. De tuin staat er al met al nog goed bij en er hoeft eigenlijk niet veel aan te gebeuren. Omdat de vaste planten zich enorm uitzaaien, wel een rondje met de schoffel gedaan over het (nu nog) brede toegangspad van mijn tuin naar de kas. Afgelopen maandag na het werk nog een flinke hoeveelheid groente uit mijn tuin gehaald, waaronder ruim 2 kilo vlierbessen en daarvan heb ik deze week heerlijke siroop gemaakt.

overzicht, met links asperges, stokbonen, venkel, kolen, bloemen/rozendeel en  rechts vooraan jonge rabarberplanten

Mijn 'buit' afgelopen maandag en vandaag: vlierbessen, kwetsen, paprika's, courgettes, paarse snijbonen, Grote Spaanse witte bonen, herfstframbozen, kilo's tomaten, palmkool, snijbiet, koolrabi en bietjes! En er is voorlopig nog genoeg om de komende weken opnieuw te oogsten; daarnaast ligt in mijn schuur nog een voorraad Ratte d'Ardeche aardappels, sjalotten, rode en gele uien en knoflook. De pas uitgeplante andijvie, venkel, sla en radicchio groeien ook goed, evenals de Red kuri pompoentjes. Ook de aardperen Fleuron d'Anjou zijn enorm geworden: het is echt verbazingwekkend hoe deze kleine smakelijke knolletjes in korte tijd zulke enorme planten worden. Door de wind van de afgelopen dagen zijn er een paar planten omgeknakt, maar zolang ze nog enigszins aan de plant zelf vast zitten groeien ze gewoon weer verder!

jonge rozenstruiken en rechts de aardperen

De halfstam appelboom heeft nu wel erg veel takken gekregen en daarom heb er ik vandaag een aantal flinke takken uitgehaald; als ik wacht tot de winter ben ik bang dat hij een nog grotere groeispurt krijgt, vandaar dus toch maar een late zomersnoei. Op goed geluk een aantal recht omhoog groeiende takken weggehaald zodat de boom weer een wat opener structuur krijgt. Monty Don schreef geloof ik ergens dat je door een goed gesnoeide appelboom met gemak een hoed moest kunnen gooien. Mijn Panama hoed ligt thuis dus ik heb het nog niet kunnen uitproberen!

appelboom vóór de snoei

Verder is de enige fruitboom waar dit jaar dan nog vruchten aan komen, naast de Betuwse kwets, de Gieser Wildeman leipeer; de paar peren zijn dit jaar wel erg groot geworden, maar zijn nog net niet rijp genoeg om al te plukken; nog een weekje wachten denk ik.



Gieser Wildeman peren

 

Einde vakantietijd

Mijn vakantie zit er al weer bijna op en eigenlijk ook zo'n beetje het moestuinseizoen; beide zijn voorbij gevlogen. Van zaaien en uitplanten naar oogsten en weer afbouwen en plannen maken voor een nieuw seizoen komend jaar. De tuin zelf begint nu weer wat vorm te krijgen nu ik een groot aantal van de vaste planten er eindelijk uit heb gekregen; de rozen en de fruitbomen zijn na een paar jaar al wat groter geworden en maken dat de tuin wat meer body heeft. Ook weet ik nu na een paar jaar tuinieren wat wel en wat helaas wat minder goed gaat, los van het feit dat moeder natuur ook nog een grote vinger in de pap heeft en er voor zorgt dat zelfs de beste plannen verkeerd kunnen uitpakken. Dit jaar is een vreemd jaar geweest: een te koud en te nat voorjaar en een zomer die pas de laatste weken echt even haar gezicht heeft laten zien.

afrikaantjes rondom de palmkool en rozenstruiken op de achtergrond

Door de late strenge vorst en het rare weer heb ik dit jaar helaas geen appels, geen bramen, weinig aardbeien, maar weer wel heel veel kruisbessen, witte aalbessen en dit jaar een eerste oogst van blauwe bosbessen gehad. De bonen zijn pas laat op gang gekomen, wat dan weer een voordeel is, want terwijl mijn buren al vroeg van hun bonen genoten, ben ik nu in ons complex de enige die nog wekelijks bonen kan plukken. De combinatie citrusafrikaantjes met palmkool blijkt ook een goede keuze te zijn geweest, want er is nog geen rups te zien op mijn koolplanten en de planten zelf groeien als 'kool'; ook de courgettes, snijbiet en bietjes doen het dit jaar weer prachtig en ik had een geweldig goede oogst van aardappels, uien en knoflook, waarmee ik de winter voorlopig wel doorkom.

courgettes

Ook de rozen in mijn tuin staan er prachtig bij en het ziet er naar uit dat mijn allergrootste wens om naast een moestuin ook een 'rosarium' te hebben een beetje gaat uitkomen. Er staan nu zo'n 30 verschillende rozen in mijn tuin en met een beetje geluk worden er dat aan het eind van het jaar 40 soorten. Toegegeven een rosarium hoort waarschijnlijk veel meer rozen te herbergen, maar voor mij is het elke keer weer een genoegen om naar mijn rozen te gaan en te kijken hoe ze er bij staan.

Cardinal de Richelieu in juni