Nog meer rozen

Gallica rozen behoren tot mijn favoriete rozensoorten en onlangs heb ik het boek Rosa Gallica van Suzanne Verrier op de kop weten te tikken; toen ik dat boek aan het doorlezen was werd ik weer eens door het rozenvirus getroffen. De roos 'Agathe Incarnata' had al vaker mijn aandacht getrokken, maar door ruimtegebrek (nog) niet gekocht. Vervolgens zag ik een foto van de bijna purperen roos 'La Belle Sultane' die ik ook wilde hebben. Omdat deze beide rozen bij Peter Beales in Engeland uitverkocht waren ben ik naar de site van Belle Epoque gegaan en daar heb ik de gewone 'Agatha' gevonden, maar ook 'La Belle Sultane' en deze beide rozen meteen besteld.

Tot mijn grote verrassing zijn de rozen afgelopen dinsdag al bezorgd en dit weekend ben ik in mijn moestuin op zoek gegaan naar een plek waar ik de rozen zou kunnen planten en ondanks 'ruimtegebrek' heb ik gelukkig toch nog twee mooie plaatsjes gevonden. Agatha staat nu vlak bij de twee Gallica rozen 'Officinalis' en 'Versicolor' en La Belle Sultane staat naast de Gallica roos 'Charles de Mills'. Toen ik La Belle Sultane wilde planten zag ik dat het twee aparte rozenstruiken waren! Ik vermoed dat Belle Epoque twee rozen heeft geleverd omdat de struiken ieder slechts twee stengels hebben, in plaats van de gebruikelijke 3 of 4 stengels; gelukkig nog ruimte gevonden om beide Sultanes te planten.

Agatha

Het wordt zelfs nog mooier, omdat ik ontdekt heb dat ik waarschijnlijk nog plaats heb voor nog een paar extra rozen! Toen ik met deze tuin begon had ik oorspronkelijk een stuk van 6 meter breed en daar had ik artisjokken geplant, afgewisseld met salie en kattenkruid. Al vrij snel werd de tuin steeds breder naar zijn huidige breedte van 16 meter, maar de rij van artisjokken met vaste planten had ik in stand gehouden, terwijl de artisjokken daar al lang niet meer staan. Deze zomer zal ik dus eens kritisch naar dat bloemendeel van de moestuin kijken en ik heb zo'n vermoeden dat er in het najaar nog meer rozen besteld gaan worden.

Snoeien

Nu de vorst voorlopig weg is heb ik vandaag de vlier, de herfstframbozen en een deel van de rozen gesnoeid; de takken van de vlier heb ik op ongeveer 1 à 1,5 meter boven de grond afgeknipt in plaats van op een halve meter. Ik hoop dat ik daardoor dit jaar eerder in het seizoen bessen heb dan vorig jaar toen ik de struik korter had gesnoeid.
Ook heb ik de oude snijbietplanten, knolselderij en de laatste pastinaken uit de grond gehaald en op de composthoop gegooid. Met de cultivator een deel van de grond wat losgemaakt zodat de tuin er nu weer wat beter uitziet.

De afgelopen vrijdag gezaaide tomaten zijn nu al ontkiemd en ook de artisjokken zijn al bijna zo ver; dat gaat snel. Ik heb de bakjes daarom wat koeler en onder de groeilamp geplaatst. Zo blijven ze hopelijk mooi compact en groeien ze recht naar boven. De pepers en paprika's doen er altijd wat langer over om te ontkiemen en die blijven dan ook op hun warme plaats in de keuken staan.

De sneeuwklokjes doen hun naam eer aan en hebben de sneeuw en de vorst goed doorstaan en staan inmiddels volop in bloei.

Zaaikoorts

Vandaag ben ik begonnen met het zaaien van 4 verschillende soorten heerlijke tomatenrassen die ik bij denieuwetuin.be heb gekocht: dix doigts de naples, repreco paste, ossenhart en black prince. Ook heb ik nog 2 verschillende soorten paprika’s (de 'gewone' rode blokpaprika en paprika Ampuis, dat is een kleine pittige paprika die je met roomkaas kunt vullen) en 3 soorten artisjokken (Green Globe, Violet de Provence en Romanesco) gezaaid. Ik heb steeds zo’n 7 à 8 zaadjes in kleine potjes van 8 cm, gevuld met zaai- en stekgrond, gedaan en deze staan nu in twee afgedekte propagators in de warme keuken. Dit jaar ben ik vroeger dan andere jaren met het zaaien van de tomaten en pepers, maar omdat ze straks, behalve de blokpaprika’s  in de kas uitgeplant gaan worden lijkt me dat geen probleem.

Ik had vandaag ook de rode tuinbonen willen zaaien, maar ik kwam er achter dat de zinken plantenbakjes nog in de kas op mijn volkstuin staan. Ik ga die bakken van het weekend maar even ophalen en dan kan ik gelijk kijken hoe de tuin er nu bij ligt. De vorige maand gezaaide Aguadulce tuinbonen zijn door de plotseling ingevallen vorst nog niet ontkiemd en het lijkt nu wel of er een aantal “verdwenen” zijn. Ik heb de bakken maar weer uit de koude bak gehaald en nu gewoon buiten op mijn balkon neergezet. Ik hoop maar dat er toch nog enkele bonen op gaan komen, maar ik ga voor de zekerheid nog wat andere tuinbonen voorzaaien. Jammer genoeg heb ik geen Aguadulce bonen meer, dus zal ik het met de oude vertrouwde Leidse Hangers moeten doen.

Tuinplan

Eindelijk maar eens begonnen met het maken van een tuinplan; vruchtwisseling is op papier heel makkelijk, maar in de praktijk bij mij dus niet. Om de vele soorten bonen, uien, sjalotten, prei, knoflook en de aardappels een plek te geven vergt toch weer een hoop gepuzzel; je moet rekening houden met hoelang ze de grond bezet houden, hoeveel plaats ze innemen, welke richting en eventueel hoeveel wind ze vangen. De stokbonen bijvoorbeeld heb ik liever Oost-West staan, omdat ze in de Noord-Zuid richting veel te veel wind vangen en dan halverwege het seizoen door een flinke stormbui kunnen omwaaien. Maar bij Oost-West moet ik weer meer rekening houden met de schaduw die de stokbonen dan geven.
Voor dit jaar heb ik mijn lijstje van te telen groenten op papier en in mijn tuinplan kunnen verwerken, maar waarschijnlijk zal het in de praktijk toch weer net iets anders uitpakken. Het is ook dit jaar weer een omvangrijke lijst geworden.

In willekeurige volgorde gaat het dit jaar worden: bietjes, snijbiet, kohlrabi, uien, sjalotten, knoflook, aardappels, courgettes, komkommer, paprika, artisjokken, andijvie, venkel, heel veel soorten sla, veldsla, raddichio, tuinbonen, heel veel soorten bonen, sojaboontjes, rucola, prei, palmkool, bladbroccoli, pompoenen en aardperen; daartussen is dan nog het aardbeienbed dat het tweede jaar ingaat. In de kas komen de diverse soorten tomaten en enkele soorten pepers. Verder staan er dan nog de groene asperges, Egyptische uien, kruisbessen, witte, rode, zwarte en bosbessen, rabarber, appels, peren, pruimen, vlier, kweepeer, mispel, bramen, frambozen, loganbessen, bosaardbeien en de hazelaars.

Gisteren ben ik even naar de tuin geweest om te zien hoe die erbij ligt; de artisjokken zullen het met deze strenge vorst wel niet overleefd hebben, maar ik heb voor dit jaar weer twee soorten die ik ga zaaien om ze mogelijk te vervangen. Ik heb wat sneeuw opgeschept en die op de grond in de kas gelegd op de plek waar straks de tomaten weer komen te staan en deze week ga ik ook een begin maken met het zaaien van de pepers, tomaten en enkele soorten sla.

Het begint weer te kriebelen

Alhoewel ik nog steeds geen tuinplan voor dit seizoen heb gemaakt, heb ik nog weer meer zaden besteld! Ik heb bij de NieuweTuin diverse soorten slazaden besteld, waaronder donkerrode Merlot en de hyper red crumble, nog eens drie gemengde seizoenssalades (zomer-, herfst- en wintersalade) en een roodbloeiende tuinboon.
Bij Ton Vreeken heb ik verschillende maten rootrainers besteld. Ik wil de kleinere maat gaan uitproberen om daar thuis de diverse slasoorten in voor te zaaien. Andere jaren heb ik vele soorten Romaanse sla in kant en klare Jiffy potjes gezaaid, maar het probleem is dat die plugjes eigenlijk te snel uitdrogen en daardoor niet alle sla even goed opkomt.
Het aanbod bij Vreeken is zo uitgebreid dat ik weer de verleiding niet heb kunnen weerstaan en ook daar nog weer zaden heb besteld, waaronder de roze tuinbonen Karmazyn en een bladbroccoli Minestra Nera; met name naar die bladbroccoli ben ik heel benieuwd, omdat ik -door de afgelopen twee strenge winters van vorige jaren- geen succes heb gehad met de Purple Sprouting Broccoli. Ook wil ik dit jaar weer de zwarte palmkool gaan zaaien, want dat is weer wel een makkelijk te kweken kool. Ik heb nog wel zaad van 2 jaar terug, maar wil niet het risico lopen dat het niet goed meer kiemt.
Als laatste ben ik toch voor de bijl gegaan voor de aardpeer en heb gekozen voor de rode Fleuron d'Anjou; ik hoop dat ik daar nog een plaatsje voor kan vinden en dat ik deze woekeraar in toom kan houden. Ik lees en hoor er de laatste tijd zoveel over dat ik wel heel benieuwd ben naar deze groente.

Tuinbonen zaaien

Het moestuinseizoen is weer begonnen met de start van het tuinbonen voorzaaien. Dit jaar toch weer in januari de bonen in bakken voorgezaaid in plaats van februari; een van de oudere tuinders adviseerde mij pas in februari te beginnen, maar de eerste keer dat ik ze in januari had voorgezaaid kreeg ik betere tuinbonen (dacht ik), dan in de jaren dat ik in februari was begonnen. In ieder geval, nu weer in januari tuinbonen zaaien. Ik heb twee zinken balkonbakken die ik dit jaar eens wilde uitproberen in plaats van de kleinere ronde zinken plantenteiltjes. Ik ga nu ook eens een ander ras proberen en zaai nu het ras Aguadulce. Deze tuinbonen kunnen ook al in oktober en november (onder glas) worden gezaaid, maar januari is voor mij vroeg genoeg. Door vroeg te zaaien geven de planten al zeer vroeg in de zomer oogst, waardoor er minder kans is op de zwarte bonenluis.

Vorig jaar hadden de tuinbonen van het ras Drie maal Wit zoveel last van de luizen dat er amper bonen te plukken waren. Waarschijnlijk was dat ook het gevolg van het heel droge en warme voorjaar, maar ik wil weer gewoon eens een flinke oogst van tuinbonen hebben en misschien gaat het met deze vroege Aguadulce beter lukken. Er is gewoon niets lekkerder dan verse jonge tuinbonen, rauw zo in de tuin uit de peul of slechts enkele minuten gekookt.

Het voordeel van in pot zaaien is dat de slakken of vogels zich niet meteen tegoed doen aan de opkomende plantjes; ook is het het veel makkelijker 30 of 40 bonen in een grote pot te zaaien in plaats van allemaal aparte potjes; het uitplanten van de jonge plantjes gaat dan ook heel goed door ze voorzichtig uit elkaar te halen en de lange hoofdwortel voor het planten wat in te korten.

Tuinbonen in de plantenbak.

Tuinbonen tussen de bloemen.

Nu

Vorige week een begin gemaakt met de jaarlijkse snoei van de appelbomen; het blijft toch moeilijk om te kiezen welke tak mag blijven en welke tak er af moet; ik denk dat ik in februari maar weer opnieuw een snoeicursus ga volgen. De bomen zijn nu 3 of 4 jaar oud en hebben vorig jaar voor het eerst een paar appels gegeven. Wat snoeien betreft zijn de leibomen een stuk makkelijker; gewoon alle scheuten flink terugknippen.

De sneeuwklokjes staan bijna in bloei en enkele rabarberplanten vertonen al hun rode groeineuzen.

Over de radicchio heb ik plastic tunnels gezet; zo heb ik twee vliegen in een klap: bescherming tegen de vele regen en ook wat bescherming tegen de ergste kou.

Ik hoop er dezer dagen aan toe te komen om een tuinplan voor dit jaar uit te tekenen; het wordt weer puzzelen waar alle te zaaien groente, de bonen, de aardappels en de plantuien kunnen komen te staan. Volgende week ga ik beginnen met het thuis voorzaaien van de tuinbonen.

Afgelopen vrijdag ruim 3 uur in de tuin gewerkt en een begin gemaakt met het afknippen van de vaste planten; vorig jaar heb ik ermee gewacht tot na de winter, maar dan zijn de planten nat en verrot en moeilijk af te knippen. Daarom dat klusje nu uitgevoerd, maar wel al het snoeiafval gewoon tussen de planten laten liggen als winterbescherming. Heb ik straks in het voorjaar meer tijd voor het zaaien en planten.